JBT Journal
Advanced

Raqamli Transformatsiya va Sun’iy Intellekt

SUT SOGʻISH QURILMALARIDA IOT TEXNOLOGIYALARI YORDAMIDA JARAYONLARNI AVTOMATIK BOSHQARISH TIZIMLARINI TAKOMILLASHTIRISH

Babadjanov Elmurod Satimbayevich1, Kenjayev Xamdam Bazarvayevich1, Bazarbayev Axmet Qidirbay uli1

1 Nukus davlat texnika universiteti

Zenodo DOI: 10.5281/zenodo.23319237

Keywords

IoT chekka hisoblash avtomatik boshqaruv boshqaruv kechikishi Sut sog‘ish qurilmalari

Abstract

Ushbu maqolada sut sog‘ish qurilmalarida IoT texnologiyalari asosida avtomatik boshqaruv tizimini takomillashtirish masalasi tadqiq etilgan. Tadqiqotning maqsadi sut sog‘ish jarayonlarini monitoring qilish va boshqarishda ma’lumotlarni uzatish kechikishini kamaytirish, boshqaruv samaradorligini oshirish hamda nosozliklarni aniqlash imkoniyatlarini baholashdan iborat. Tadqiqotda tizimni loyihalash, boshqaruv algoritmlarini tahlil qilish, dasturiy sinovlar o‘tkazish va samaradorlik ko‘rsatkichlarini taqqoslash usullaridan foydalanildi. Taklif etilgan arxitekturada datchiklar, shlyuz qurilmasi va server o‘zaro bog‘langan bo‘lib, ma’lumotlarni qurilmaga yaqin joyda qayta ishlash, tarmoq orqali uzatish va boshqaruv buyruqlarini shakllantirish jarayonlari tashkil etildi. Tajriba doirasida an’anaviy boshqaruv qo‘llanilgan 6 ta qurilma va IoT asosidagi avtomatik boshqaruv qo‘llanilgan 6 ta qurilma natijalari taqqoslandi. Natijalarga ko‘ra, IoT asosidagi boshqaruvda javob kechikishi 68,7 ms dan 42,3 ms gacha, boshqaruv sikli davomiyligi 0,34 s dan 0,21 s gacha, paket yo‘qotilishi 4,8% dan 1,7% gacha va xatolik ko‘rsatkichi 6,2% dan 2,4% gacha kamaydi.

Views: 97 Published: 2026-10-12 Pages: 83-87 Volume: 4 Issue: 5

References

  1. 2026.Konf ICFNDS'25
  2. Journal of Mathematics, Mechanics and Computer Science
  3. DOI:10.26577/JMMCS2025125102
  4. Eastwood C.R., Klerkx L., Ayre M., Dela Rue B. Managing socio-ethical challenges in the development of smart farming: From a fragmented to a comprehensive approach for responsible research and innovation // Journal of Agricultural and Environmental Ethics. 2019. Vol. 32.№ 5–6. P. 741–768. DOI: 10.1007/s10806-017-9704-5.
  5. DOI: 10.1109/ACCESS.2019.2932609.
  6. Ayaz M., Ammad-Uddin M., Sharif Z., Mansour A., Aggoune E.-H.M. Internet-of-Things (IoT)-based smart agriculture: Toward making the fields talk // IEEE Access.2019.Vol. 7. P. 129551–129583.
  7. Nishanov A., Zaripov F., Akbaraliev B., Babadjanov E., Geldibayev B.
  8. Kamilaris A., Prenafeta-Boldú F.X. Deep learning in agriculture: A survey // Computers and Electronics in Agriculture. 2018.Vol. 147. P. 70–90.DOI: 10.1016/j.compag.2018.02.016.
  9. Database of a Multi-Parameter Remote Monitoring System for the State of Livestock Herds and Feed Supply in Large-Area Pastures Nishanov A., Babadjanov E.
  10. Rutten C.J., Velthuis A.G.J., Steeneveld W., Hogeveen H. Invited review: Sensors to support health management on dairy farms // Journal of Dairy Science. 2013.Vol. 96. № 4.P. 1928–1952.DOI: 10.3168/jds.2012-6107.
  11. DOI: 10.1017/S175173110999075X.
  12. Nishanov A.X., Babadjanov E.S., Faizullayeva M.A., Serjanova D.S., Toliyev X.I. DOI: 10.35940/ijies.H1114.12080825.
  13. Bewley J.M. Precision dairy farming: Advanced monitoring technologies for animal health and productivity // Animal.-2010. Vol. 4.№ 3.-P. 365–371.
  14. DOI: 10.1145/3789692.3789720
  15. Liakos K.G., Busato P., Moshou D., Pearson S., Bochtis D. Machine learning in agriculture: A review // Sensors. — 2018. Vol. 18.№ 8.Article 2674. DOI: 10.3390/s18082674.