JBT Journal
Advanced

Search Results

Use the search bar above to find articles by title, author, or keyword.

Open Access Article

3D MODELING OF SATELLITE-DERIVED GEOSPATIAL DATA FOR OIL AND GAS SYSTEM DESIGN

In recent decades, during the period of rapid development of science and technology, a new fundamental method for identifying and studying resources in oil and gas fields has enabled the use of a satellite system. Havin…

Open Access Article

A COMPARATIVE ANALYSIS OF BASELINE AND CONTOUR-BASED IMAGE SEGMENTATION METHODS

Image segmentation is one of the important components of computer vision and is widely used for automatic object detection and classification. This paper focuses on the analysis of basic and contour-based segmentation m…

Open Access Article

ABSTRAKTIV ANNOTATSIYALASH YORDAMIDA MATNLARNI ANNOTATSIYALOVCHI MASTAT TIZIMINI YARATISH

Jahonda so‘ngi yillarda ilmiy tadqiqot ishlarini rivojlantirish uchun chet tillaridagi elektron matnlarni semantik-morfologik tahlil qiluvchi modellar, algoritmlar va dasturiy vositalar yaratilmoqda. Afsuski, o‘zbek til…

Open Access Article

ADVANCEMENTS IN IMAGE QUALITY ASSESSMENT: A COMPREHENSIVE SURVEY

Image Quality Assessment (IQA) plays a critical role in ensuring the effectiveness of various image-based applications, including medical imaging, autonomous driving, entertainment media, and more. This work offers an i…

Open Access Article

ADVERSARIAL ANALYSIS OF AUTONOMOUS MULTI-AGENT NETWORK DEFENCE

Research on the security of machine-learning network defense treats the detector as the object under attack. A system that also acts - installing enforcement rules, resetting sessions, quarantining endpoints and revisin…

Open Access Article

AKADEMIK MAQOLALARDAN METAMA’LUMOTLARNI EKSTRAKSIYA QILISHDA MAVJUD YECHIMLAR

Ushbu maqolada katta til modellarining akademik maqolalardan metama’lumotlarni ekstraksiya qilishdagi imkoniyatlari tahlil qilinadi. GPT-4, BERT va LLaMA kabi modellar an’anaviy usullarga nisbatan yuqori moslashuvchanli…

Open Access Article

AKT VA SUN’IY INTELLEKTNING YASHIL IQTISODIYOTDAGI O’RNI

Ushbu maqola O‘zbekistonda axborot-kommunikatsiya texnologiyalari (AKT) va sun’iy intellektning (SI) yashil iqtisodiyotni rivojlantirishdagi rolini o‘rganadi. Tadqiqotda “O‘zbektelekom”, “NKMK”, “O‘zbekneftgaz” va “UZBA…

Open Access Article

ANALYSIS OF HARDWARE AND SOFTWARE COMPLEXES FOR PRIMARY DIAGNOSTICS

This article explores hardware and software complexes for primary diagnosis in the context of Uzbekistan's Presidential Decree No. PP - 4996 dated February 17, 2021, titled "Measures to Create Conditions for the Acceler…

Open Access Article

ANALYSIS OF MONITORING AND MANAGEMENT METHODS FOR ENERGY SUPPLY SOURCES

Efficient energy management is a crucial factor in the operation of a system. Today, many systems cannot effectively function without an uninterrupted power supply. Ensuring the continuity and reliability of electrical …

Open Access Article

ANN AND VOTING BASED NOVEL APPROACH FOR BUILDING BALANCED IDS

Today, the increasing number of network attacks requires the development of high-precision attack detection mechanisms in the field of cyber security. Many organizations have intrusion detection systems (IDS) that play …

Open Access Article

ANNOTATSIYASI KAM SHAROITLARDA KO‘P TILLI MAMMOGRAFIK O‘CHOQLARNI ANIQLASH UCHUN YOPIQ HALQALI TIZIM: RADIOLOG-INSON-HAMKORLIGI BILAN MATNGA YO‘NALTIRILGAN ZAIF NAZORATLI O‘QITISH

Mammografiyada ko‘krak bezi saratonini kompyuter yordamida aniqlash (CAD) tibbiy tasvirlash uchun sun’iy intellekt sohasidagi eng ko‘p o‘rganilgan vazifalardan biri bo‘lib qoldi, biroq past va o‘rta daromadli mamlakatla…

Open Access Article

ANSAMBL ALGORITMI YORDAMIDA FISHING URL MANZILLARINI ANIQLASH

So'nggi yillarda fishing hujumlari jismoniy shaxslar va tashkilotlar uchun tobora jiddiy muammoga aylandi. Ushbu kiber hujumda jabrlanuvchi aldanib, Internet tarmog’iga kirish uchun zararli dasturni yuklab oladigan yoki…

Open Access Article

AQLLI UY TIZIMLARI UCHUN IOTGA ASOSLANGAN ARXITEKTURA MODELI TAHLILI

Ko'pgina aqlli uy tizimlari sensorlar tomonidan boshqariladi. Sensorlar simsiz aloqa usullardan foydalangan holda aqlli uy funktsiyalarini nazorat qilish uchun ishlatiladi. Biz turli joylardan oson kirish uchun tegishli…

Open Access Article

ARTIFICIAL INTELLIGENCE AND ITS ROLE IN EDUCATION

The purpose of this study is to study the role of artificial intelligence (AI) applications in education. Applications AI in many ways solve the problem of exponential growth of modern problems that create difficulties …

Open Access Article

ARTIFICIAL INTELLIGENCE PROGRAMMING: CONCEPTS AND APPLICATIONS

Artificial Intelligence (AI) programming is one of the most important areas of modern computer science because it allows computers and software systems to perform tasks that usually require human intelligence. These tas…

Open Access Article

ARTIFICIAL INTELLIGENCE-BASED FAULT DETECTION AND MONITORING IN OPTICAL TELECOMMUNICATION NETWORKS

This article analyzes modern methods of artificial intelligence-based fault detection and monitoring in optical telecommunication networks. The study investigates the application of machine learning and artificial intel…

Open Access Article

AUTOMATED DIAGNOSIS OF BREAST CANCER FROM MRT IMAGES USING DEEP LEARNING ALGORITHMA

Breast cancer remains one of the most prevalent oncological diseases globally, and its early diagnosis is critical for improving survival rates. This study investigates the efficacy of deep learning algorithms for the a…

Open Access Article

AVTOMATLASHTIRILGAN VILOYAT AXBOROT RESURS MARKAZINING IQTISODIY SAMARADORLIGI

Ushbu maqolada avtomatlashtirilgan viloyat axborot resurs markazlarining iqtisodiy samaradorligini oshirishdagi o‘rni va ahamiyati tahlil qilinadi. Axborot texnologiyalarining joriy etilishi orqali xizmat ko‘rsatish tez…

Open Access Article

AVTOTRANSPORTLAR HARAKATINI TARTIBGA SOLISHNING NORAVSHAN MANTIQQA ASOSLANGAN MODELI

Hozirgi vaqtdagi urbanizatsiya va shahar transportida shaxsiy avtomobillardan foydalanishning ko‘payishi tufayli shahar transportining sayohat vaqti tobora uzayib bormoqda. Albatta bunga asosiy sabablardan biri shahar a…

Open Access Article

AXBOROT IZLASH TIZIMLARIDA INDEKSLAR: TUZILISHI, SAMARADORLIGI VA TAJRIBAVIY TAHLILI

Maqolada axborot izlash tizimlarida teskari va pozitsion indekslarning vazifasi, tuzilishi hamda samaradorligi nazariy va tajribaviy jihatdan o‘rganildi. Tadqiqotning maqsadi indeks turini tanlashning qidiruv vaqti, ind…

Open Access Article

AXBOROT RESURSLARIDAN FOYDALANISH KO‘RSATKICHLARINI NORMALLASHTIRISH ASOSIDA BILIM OLUVCHILARNING BILIM DARAJASINI BAHOLASH USULLARI

Ushbu tadqiqotda axborot resurslaridan foydalanish tizimida bilim oluvchilar bilimlarini baholashning samarali usullari tahlil qilingan. Tadqiqotda bilim oluvchilar bilimlarini aks ettirishda o‘quv ko‘rsatkichlari, xusu…

Open Access Article

AXBOROT TIZIMLARDA ELEKTRON HUJJATLARNI IZLASH VA TEZKOR SARALASH USULLARI

Bugungi kunda korxona va muassasalarning oldida turgan asosiy muammo-bu axborotning ortiqcha yuklanishi. Foydali hujjatlarni hech qanday qiziqish uyg‘otmaydigan hujjatlardan ajratish ham shaxslar, ham tashkilotlarning q…

Open Access Article

AXBOROT TIZIMLARINI LOYIHALASH NOTATSIYALARI TAHLILI

Axborot tizimlarini ishlab chiqish jarayonlarini to‘g‘ri tashkil etish, yechim modellarini tuzish va axborot tizimi ishlab chiquvchilarining barchasi uchun tushunarli modellarni yaratib olish axborot tizimining sifatiga…

Open Access Article

AXBOROTNI HIMOYA QILISHDA SUN’IY IMMUN TIZIMLAR AHAMIYATI VA ROLI

Ushbu maqolada sun’iy immun tizimlarini axborot texnologiyalari sohasiga kirib kelish xususiyatlari, yangi atamalarning paydo bo‘lishi va insonning biologik immun tizimining noyob xususiyatlari – yot jismlarni aniqlash,…

Open Access Article

BARIATRIK JARROHLIKKA TAYYORLIKNI BAHOLASHDA SUNʼIY INTELLEKT MODELLARINING QIYOSIY TAHLILI VA OPTIMAL MODELNI TANLASH

Ushbu maqolada bariatrik jarrohlikka bemorlarning tayyorlik darajasini baholashda sunʼiy intellektga asoslangan klassifikatsiya algoritmlarining samaradorligi qiyosiy tahlil qilinadi. Tadqiqotning asosiy maqsadi klinik …

Open Access Article

BIR TOMONLAMA FUNKSIYALAR VA ULARNING KRIPTOGRAFIYADA QO‘LLANILISHI

Mazkur maqola bir tomonlama funksiyalar va ularning zamonaviy kriptografiyada qo‘llanilishiga bag‘ishlangan. Unda bir tomonlama funksiyalarning matematik asoslari, xususiyatlari, turlari va ularning axborot xavfsizligin…

Open Access Article

BITKOIN TRANZAKSIYALARIDA ANOMALIYALARNI NAZORATSIZ MASHINAVIY O‘QITISH MODELLARI ASOSIDA ANIQLASH VA ULARNI QO‘SHIMCHA TAHLIL UCHUN SARALASH

Bitkoin blokcheynidagi tranzaksiyalar ochiq saqlansa-da, ularning katta qismi bo‘yicha operatsiya maqsadi yoki xavf darajasini faqat raqamli belgilardan aniqlash qiyin. Ayniqsa, oldindan tasdiqlangan anomaliya belgilari…

Open Access Article

BLOKCHEYN: XXII ASRGA KO‘PRIK

Oxirgi yillarda Blokcheyn texnologiyasi bizning axborot xavfsizligi, iqtisodiyotda shaffoflik va markazlashmagan tizimlar tog‘risidagi tasavvurlarimizni o‘zgartitib yubordi. Mazkur maqolada Blokcheyn texnologiyasining p…

Open Access Article

BLOKLI SIMMETRIK SHIFRLASH ALGORITMLARINI KRIPTOTAHLIL QILISH MASALALARI

Ushbu maqolada blokli simmetrik shifrlash algoritmlarining kriptobardoshliligini baholashning zamonaviy usullari va ularning kriptotahlili tahlil qilingan. Kriptoanalitik ixtiyoridagi ma’lumotlar hajmi va turiga qarab s…

Open Access Article

BULUTLI TIZIMLARDA ELEKTRON HUJJATLARNI HIMOYA QILISH USULLARI

Mazkur maqolada bulutli tizimlarda elektron hujjatlarni himoya qilish usullari batafsil yoritilgan bo‘lib, bulutli xizmatlarga tahdidlarning beshta asosiy turi keltirilib, ularni bartaraf etish uchun himoya choralari ha…

Open Access Article

BULUTLI VA EDGE HISOBLASH TEXNOLOGIYALARINI AQLLI SHAHAR TIZIMIGA INTEGRATSIYA QILISH

Hozirgi kunda smart texnologiyalar ishlab chiqish muhim ahamiyatga ega. Shunday texnologiyalarni shaharlarga joriy etish bilan “Aqlli shahar” ni yaratish mumkin. Aqlli shaharning yaratilishi ko’plab resurslarni ortiqcha…

Open Access Article

BUSINESS INTELLIGENCE DASTURIY TA’MINOTLARNING XUSUSIYATLARI VA TUZILMASI

Bugungi kunda Business Intelligence (BI) tizimlari doimiy yangilanishi va rivojlanishi kerak, chunki ma'lumotlar va biznes talablari doimiy o'zgaradi. BI yechimlari tashkilotning muvaffaqiyat strategiyasining asosiy qis…

Open Access Article

BUYUMLAR INTERNETI EKOTIZIMIDA TEXNOLOGIK JARAYONLAR SAMARADORLIGINI OSHIRISH MASALASIGA OID (ISHLAB CHIQARISH KORXONASI MISOLIDA)

Mazkur maqolada ishlab chiqarish korxonasi misolida Buyumlar Interneti (Industrial Internet of Things, IIoT) ekotizimida texnologik jarayonlar samaradorligini adaptiv boshqaruv asosida oshirish masalasi tadqiq etilgan. …

Open Access Article

CHUQUR OʻQITISH MODELLARI VA ULARNING TTS TIZIMLARIDAGI OʻRNI

Ushbu maqolada chuqur oʻqitish modellarining nazariy asoslari hamda ularning matnni nutqqa aylantirish (Text-to-Speech, TTS) tizimlaridagi oʻrni tahlil qilingan. Sun’iy neyron tarmoqlarning matematik asoslari, TTS tizim…

Open Access Article

CHUQUR O‘QITISH YORDAMIDA EXOKARDIOGRAMMA TASVIRLARINI TASNIFLASH

Exokardiografiya zamonaviy kardiologiyada muhim ahamiyatga ega. Biroq, inson tomonidan talqin qilinishi aniq va standartlashtirilgan yuqori samarali tahlilni cheklaydi, bu esa exokardiografiyaning aniq tibbiyot uchun kl…

Open Access Article

CLASSIFICATION OF EYE DISEASES WITH MOBILENETV3 AND EFFICIENTNETB0 MODELS

Diabetes increases the risk of eye complications such as diabetic retinopathy, cataracts, and glaucoma. It's the leading cause of blindness in working-age adults. Regular eye examinations and proper care can prevent mos…

Open Access Article

COMPARATIVE ANALYSIS OF TARGET INDICATORS OF APPROACHES IN THE CONCEPT OF SECURITY ON IMPLEMENTED CONCEPTUAL PROJECTS "SMART CITY" AND "SAFE CITY"

This article presents a comparative analysis of approaches to the concept of security implemented in the concept projects "Smart City" and "Safe City". And also the concept of building and developing the hardware-softwa…

Open Access Article

COMPARATIVE ANALYZING FEATURES SELECTION METHODS FOR DATA MINING TASKS

This paper discusses feature selection methods for data mining and machine learning, focusing on three main approaches: wrapper, filter, and hybrid methods. These techniques help reduce dimensionality, improve computati…

Open Access Article

COMPARING DEEP LEARNING MODELS AND TRADITIONAL MODEL IN ECONOMIC FORECASTING

In the ever-evolving landscape of economic analysis and prediction, the integration of cutting-edge technologies is reshaping the way we perceive and forecast economic trends. Among these transformative technologies, de…

Open Access Article

DASTURIY TA’MINOTNI TESTLASHDA SUN’IY INTELLEKTLI YONDASHUVLARNING TAHLILI

Maqolada dasturiy ta’minotni testlashda sun’iy intellekt (SI) yondashuvlarining nazariy va amaliy jihatlari tahlil qilinadi. Tadqiqot doirasida mashinaviy o‘rganish (ML), mustahkamlangan o‘rganish (RL), generativ modell…

Open Access Article

DATA PREPROCESSING METHODS FOR FACE RECOGNITION SYSTEMS

Preprocessing is one of the most important stages for facial recognition systems and therefore the analysis of data processing methods takes a major role for the upcoming work on the system. There are many methods that …

Open Access Article

DEEPLABV3+ CHUQUR O‘QITISH MODELI YORDAMIDA O‘PKA RENTGEN TASVIRLARINING SEGMENTATSIYASI

Zamonaviy texnologiyalarning rivojlanishi natijasida sog‘liqni saqlash sohasini qo‘llab-quvvatlovchi turli tibbiy diagnostika tizimlari tez sur’atlarda rivojlanmoqda. So‘nggi yillarda turli kasalliklarni erta aniqlash m…

Open Access Article

DENTAL CAVITY DETECTION USING U-NETARCHITECTURE

Dental cavities, which are sometimes referred to as dental caries or tooth decay, are one of the most common chronic illnesses globally and provide serious obstacles to dental treatment. The aim is to provide a proactiv…

Open Access Article

DERMASKOPIK TASVIRLARDAGI O‘ZGARUVCHAN QALINLIKDAGI SOCH VA SOYA ARTEFAKTLARINI BARTARAF ETISHNING KO‘P MIQYOSLI TRANSFORMER HAMDA QIRRALARNI SAQLOVCHI QAYTA TIKLASH ALGORITMI

Dermaskopik tasvirlar yordamida teri o‘smalari, jumladan, melanomaga xos o‘zgarishlarni avtomatlashtirilgan tahlil qilishda soch tolalari va ularning mikro-soyalari pigmentlangan soha chegaralarining aniqligini pasaytir…

Open Access Article

DERMASKOPIK TASVIRLARDAN SOCHGA OID ARTEFAKTLARNI BARTARAF QILISHNING TRANSFORMER TEXNOLOGIYALARI VA TASVIR QISMLARINI TIKLASH(INPAINTING) GA ASOSLANGAN ALGORITMI

Dermaskopik tasvirlar teri o‘smalarini erta aniqlash va differensial tashxislashda keng qo‘llaniladi. Biroq, tasvirlarda uchraydigan soch artefaktlari diagnostika jarayonida jiddiy muammolarga olib keladi. Soch tolalari…

Open Access Article

DES ALGORITMIDA KALITLARNI GENERATSIYA QILUVCHI HAMDA SHIFRLASHNI AMALGA OSHIRUVCHI DASTURIY TA’MINOT ISHLAB CHIQISH

Ushbu maqolada Data Encryption Standard (DES) simmetrik blokli shifrlash algoritmini amalga oshiruvchi va uning ishlashini bosqichma-bosqich vizuallashtirib ko‘rsatuvchi interaktiv dasturiy ta’minot ishlab chiqish masal…

Open Access Article

DEVELOPMENT AND FUTURE TRENDS OF SATELLITE IOT IN UZBEKISTAN

Satellite Internet of Things (IoT) is becoming a crucial solution for enabling connectivity in remote, hard-to-reach, and infrastructure-limited areas. In Uzbekistan, where vast rural and mountainous regions remain outs…

Open Access Article

DEVELOPMENT OF INFORMATION TRANSMISSION STRUCTURE BASED ON VISIBLE COMMUNICATION

The operation of currently widespread wireless data transmission methods, such as 3G, LTE, Wi-Fi, etc., is based on the use of radio frequency channels. Furthermore, the rapid increase in the speed of information exchan…

Open Access Article

DIAGNOSTICS BASED ON BLOOD ANALYSIS INDICATORS USING THE ADABOOST ALGORITHM

This article discusses the use of the AdaBoost algorithm for disease diagnosis based on blood parameters. The study analyzes how the algorithm adapts to various datasets consisting of blood parameters and identifies key…

Open Access Article

DIGITAL TECHNOLOGIES - THE BASIS OF THE DEVELOPMENT OF THE INNOVATIVE ECONOMY

In this article, the role and importance of digital technologies in the formation of innovative economy is widely explained. Also, opinions and comments on the development of innovative economy using digital technologie…

Open Access Article

DIGITAL TRANSFОRMATIОN ОF BUSINESS - CОNDITIОNS, TECHNОLОGIES, DIRECTIОNS

The article discusses the main technologies and directions of digital business transformation, its main advantages are noted. In addition, the stages of preparation for the digital transformation of business objects are…

Open Access Article

DINAMIK HUJJAT AYLANISH TIZIMINI ISHLAB CHIQISH JARAYONINI MODELLASHTIRISH

Ushbu maqolada DFIT (Dynamic Formation Of Information Templates) tizimini ishlab chiqish jarayonini strukturaviy-parametrik sintezi bosqichlarini IDEF0 notatsiyasi orqali funktsional diagrammasi yaratildi. OTM faoliyati…

Open Access Article

DIQQАT MEXАNIZMLАRIGА АSОSLАNGАN U-NET YОRDАMIDА MIYА О‘SMАLАRINI АNIQLАSH JАRАYОNINI YАXSHILАSH

Bоsh miyа о‘smаlаrini аniq аniqlаsh tibbiyоtdа tаshxis qо‘yish vа dаvоlаshni rejаlаshtirish uchun judа muhimdir. Ushbu mаqоlаdа bоsh miyа о‘smаlаrini segmentаtsiyа qilish uchun mо‘ljаllаngаn zаmоnаviy dаstur tаqdim etil…

Open Access Article

DISCRITING NON-CONTINUOUS IMAGES

In the article reviewed discriting non-continuous images sampling and uniform quantization of brightness based on the use of a rectangular raster are practiced. When analyzing images or recognizing objects in it, the ab…

Open Access Article

EKOLOGIK MONITORING TIZIMLARIDA EDGE INTELLIGENCE ASOSIDA SENSOR MA’LUMOTLARINI FILTRLASH VA TAHLIL QILISH ALGORITMLARI

Ushbu maqolada ekologik monitoring tizimlarida qo‘llaniladigan sensorlardan olinadigan ma’lumotlarni Edge Intelligence texnologiyasi asosida filtrlash va tahlil qilish algoritmlari o‘rganilgan. Ekologik monitoring jaray…

Open Access Article

EKOLOGIK MONITORING TIZIMLARIDA HAVO SIFATI INDEKSINI BASHORATLASH MODELLARI

Mazkur tadqiqot ishida ekologik monitoring tizimlarida havo sifati indeksini (HSI) bashoratlashning mashinali o‘qitish algoritmlari tadqiq etilgan bo‘lib, unda mahalliy hududlarda o‘rnatilgan 12 turdagi sensorlardan bir…

Open Access Article

ELEKTRON TIJORATDA AXBOROT XIZMATLARI MAJMUASINI BOSHQARISH

Ushbu maqolada zamonaviy iqtisodiy tuzilmaning evolyutsiyasida axborot-xizmat yo‘nalishining ustuvorligi asoslanadi, unda internet iqtisodiyoti xizmatlar sohasining rivojlanishi muhim ahamiyatga ega. Konseptual darajada…

Open Access Article

ELLIPTIK EGRI CHIZIQLARNING KRIPTOGRAFIYADA QO‘LLANILISHI

Mazkur maqolada ochiq kalitli kriptotizimlar asosini tashkil qiluvchi murakkabliklarga asoslangan masalalar, ushbu murakkabliklarga asoslangan asimmetrik algoritmlar, elliptik egri chiziqlar hamda chekli maydonda ularni…

Open Access Article

FACTORS ASSOCIATED WITH CROP YIELD: A CROSS-COUNTRY CORRELATION ANALYSIS

Crop productivity responds to climate, water and nutrient availability, soil conditions, crop genetics and biotic pressure. This study distinguishes these agronomic mechanisms from the associations measurable in a publi…

Open Access Article

FAKTORIZATSIYALASH MUAMMOSINI BARTARAF ETUVCHI ALGORITMLAR TAHLILI

Ayrim kriptografik algoritmni yechishning murakkabligi ko‘pincha butun sonlarni faktorizatsiya qilish yoki diskret logarifmlash yoki bir vaqtning o‘zida ikkala masalaga asoslanadi. Butun sonlarni faktorizatsiyalashga as…

Open Access Article

FIZIK ENTROPIYA MANBALARI ASOSIDA POST-KVANT KRIPTOGRAFIK ALGORITM YARATISH

Kvant hisoblash qurilmalarining rivojlanishi an’anaviy kriptografik algoritmlarning buzilishiga olib kelishi mumkin. Bu tadqiqot ishida oddiy qurilmalardagi fizik entropiya manbalaridan foydalangan holda post-kvant xavf…

Open Access Article

FOTOROBOTDAN YUZ TASVIRINI TANIB OLISH USULLARINING TAHLILI

Ushbu maqolada fotorobot asosida yuz tasvirlarini tanib olishning zamonaviy usullari va ulardan foydalanish sohalari tahlili keltirilgan. Fotorobotlar, asosan kriminalistika sohasida qo'llanilib, jinoyatchilarni aniqlas…

Open Access Article

FOYDALANISHLARNI BOSHQARISHNING TAKOMILLASHTIRILGAN MODELI

Ushbu maqolada fotorobot asosida identifikatsiyalash tizimlarida foydalanuvchilarning huquqlarini boshqarish modeli takomillashtirilgan. Ruxsatlarni nazoratlash modellarining tahlili asosida RBAK modeli ustunligi ta’kid…

Open Access Article

FOYDALANUVCHI QIZIQISH VA EHTIYOJLARINI BASHORAT QILISH USULLARI TAHLILI

Hozirgi kunda internet tarmog‘i foydalanuvchilari sonining keskin oshib ketishi natijasida ular tomonidan ishlab chiqarilayotgan ma’lumotlar hajmining oshib ketishiga sabab bo‘lmoqda. Mazkur ulkan hajmdagi ma’lumotlar o…

Open Access Article

FRAKTAL NAZARIYASI ASOSIDA KOMPYUTERDA MUSIQA YARATISH TEXNOLOGIYASI

Fraktal texnologiya nafaqat badiiy tasvirni shakllantirish, shuningdek tasvirlarni siqish imkonini beruvchi muhim vositadir. Kompyuter nuqtai nazaridan, fraktal fan va texnologiyada asosan fraktal badiiy tasvirni yarati…

Open Access Article

GAZNI SIQISH KOMPRESSOR STANSIYALARI OQOVA SUVLARINI TOZALASH VA UTILIZATSIYA QILISH MUHANDISLIK TIZIMLARINI TAKOMILLASHTIRISH (SHO‘RTAN NEFT VA GAZ QAZIB CHIQARISH BOSHQARMASI MISOLIDA)

Maqolada Sho‘rtan neft va gaz qazib chiqarish boshqarmasi gazni siqish (do‘sh) kompressor stansiyalarida hosil bo‘ladigan oqova suvlarni tozalash va utilizatsiya qilish muhandislik tizimlarini takomillashtirish masalala…

Open Access Article

GIBRID ENERGIYA TA’MINOTI MANBALARINING BOSHQARUV VA MONITORING VOSITALARI

Ushbu maqolada gibrid energiya manbalaridan foydalanish orqali istemolchilarning enrgiya ta’minoti uzluksizligini ta’minlash, atrof muhit muxofazasi va energiya ishlab chiqarish uchun sarf xarajatni minimallashtirish ma…

Open Access Article

GRAFEMA-FONEMA TRANSFORMATSIYASINI KOMPYUTERLI MODELLASHTIRISH

Grafema-fonema o‘rtasidagi bog‘liqlik tilshunoslikning muhim sohalaridan biri hisoblanadi va ayniqsa tilni raqamli qayta ishlash uchun muhimdir. O‘zbek tilida murakkab tovush tizimi mavjud bo‘lib, uning grafema-fonema i…

Open Access Article

GUI MUHITIDA MULOQOT OYNALARI VA ULARNI SOZLASH, BOSHQARISH ELEMENTLARI

Ushbu maqolada GUI muhitida muloqot oynalarni boshqarish va sozlash bo‘yicha ko‘rsatmalar berib o‘tilgan . GUI muhitida muloqot oynalarning komponentalari va ulardan foydalanish uchun ma’lumotlar keltirilib o‘tilgan. Mu…

Open Access Article

G‘OVAK MUHITNING TO‘G‘RI CHIZIQLI DINAMIK MASALASINI BAYON QILISH VA YECHISH

Maqolada g‘ovak muhitning to‘g‘ri chiziqli dinamik masalalar va ularning matematik modellari, bir jinsli bo‘lmagan izotrop elastik-g‘ovak muhitda harakat tenglamalarining chiziqli tizimi, g‘ovak muhitning harakat tengla…

Open Access Article

HAFFMAN ALGORITMI ASOSIDA MA’LUMOTLARNI QAYTA KODLASHTIRISH YORDAMIDA ARXIVLASHTIRISH

Ushbu maqolada Haffman algoritmi asosida ma’lumotlarni qayta kodlashtirish yordamida arxivlashtirish mohiyati bilan tanishishga qaratilgan. Unda Aхborotlarni Хaffman algoritmi bo‘yicha siqish va undagi uchraydigan har b…

Open Access Article

HALQA TOPOLOGIYASINI HIMOYA QILISH USULLARINI TAHLIL QILISH

Mazkur maqolada passiv optik tarmoqlarni, ayniqsa markaziy optik blokni - optik chiziqni tugatishni himoya qilishning innovatsion usulini taklif qiladi. Odatda PON tarmoqlari uchun ishlatiladigan standart daraxt yoki yu…

Open Access Article

HARAKAT TAHLILING KINEMATIK ASOSLARI

Inson harakatini real vaqt rejimida tahlil qilish sport, tibbiyot, reabilitatsiya, tanib olish tizimlarini yaratish sohalarida dolzarb yo‘nalishlardan sanaladi. Maqolada inson harakatining kinematik parametrlar asosida …

Open Access Article

HODISALARNI BASHORAT QILISHDA NAÏVE BAYES KLASSIFIKATORIDAN FOYDALANISH

Tabiiy tilni qayta ishlash jarayonlarining muhim vazifalaridan biri bu- matnni klassifikatsiya qilishdir . Matnni tasniflash orqali undagi sodir bo‘lishi mumkin bo‘lgan ehtimolliklarni yuqori aniqlikda aniqlash imkoni p…

Open Access Article

HYBRID AI FOR GASTRIC DIAGNOSTICS: MULTI-MODAL FUSION AND INTERPRETABILITY FOR EARLY ULCER AND CANCER DETECTION

This study investigates the development of hybrid Artificial Intelligence (AI) models for the early and accurate diagnosis of gastric ulcer and gastric cancer. Traditional diagnostic methods such as endoscopy and biopsy…

Open Access Article

IKKI O‘LCHOVLI LOGISTIK AKSLANTIRISHLAR YORDAMIDA MATNLARNI SHIFRLASH

Ushbu ilmiy ishda ikki o'lchovli logistik regressiya algoritmini qo'llash orqali matlarni shifrlash usullari tahlil qilinadi. Metodologiya sifatida berilgan matn ma'lumotlarini ikki o'lchovli fazoda taqdim etishni va ko…

Open Access Article

IMO-ISHORA TILINI TANIB OLISH: USULLAR VA MODELLAR TAHLILI

Ushbu maqolada imo-ishora tilini elektromiografik signallari asosida tanib olish sohasidagi asosiy usullar va modellar tahlil qilinib, imo-ishora tilining turli modellari va ularning o‘zaro farqlari batafsil ko‘rib chiq…

Open Access Article

INNOVATIONS IN NEURAL NETWORKS AND THEIR IMAGE RECOGNITION

Leukocytes (white blood cells) play a significant role in the processes of blood cell identification and classification. This study considers the application of neural network algorithms for the automatic analysis of bl…

Open Access Article

INSON KINEMATIKASINING SOHALARDA QO’LLANILISHI

Insonlar harakatlarini tahlil qilish tibbiyot, biomexanika, robototexnika kabi turli sohalarda ishlatiladi. Masalan, signalni qayta ishlash, mashinali o‘qitish va kompyuter ko‘rish usullarini qo‘llash orqali identifikat…

Open Access Article

INSONNING MUVOZANAT HOLATINI O‘LCHASH UCHUN ROMBERG TESTINI KO‘RIB CHIQISH

Ushbu maqolada Romberg testi haqida ma’lumotlar, bunday testdan qanday foydalanish va kimlarda foydalanish qanday amalga oshirilishi, Romberg testida foydalaniladigan qurilmalar haqida ma’lumotlar keltirib o‘tilgan.

Open Access Article

INTERNATIONAL EXPERIENCE OF E-GOVERNMENT

In today's digital age, e-government is transforming the way governments interact with citizens, making public administration more transparent, efficient, and accessible. This article explores the benefits, challenges, …

Open Access Article

INTERNET ASHYOLAR ASOSIDA QURILGAN TIZIMLARDA YUKLAMALARNI MUVOZANATLASH MASALASI

Maqolada Internet ashyolar (IoT) tizimlarida yuklamalarni muvozanatlashning matematik modellashtirish va samaradorligini oshirish uchun taklif etilgan usullar muhokama qilinadi. IoT tizimlarida yuklamalarni muvozanatlas…

Open Access Article

INTERPRETABLE MULTI-MODEL FUSION FOR ACADEMIC PERFORMANCE PREDICTION

Academic performance prediction is a core task in educational data mining and learning analytics, and its outcomes directly inform academic intervention decisions in higher education. A single model can hardly exploit m…

Open Access Article

IOT MA’LUMOTLARINI XAVFSIZLIGINI BLOCKCHAIN ASOSIDA TA’MINLASH

Buyumlar Interneti (IoT) xavfsizligi ilm va sanoat sohasida hali ham muhim muammo bo‘lib qolmoqda. IoT ma’lumotlarining ko‘plab imkoniyatlariga qaramay, IoT tizimining an’anaviy markazlashgan arxitekturasi cheklangan bo…

Open Access Article

IOT QURILMALARIGA QARATILGAN DDOS HUJUMLARIGA UMUMIY SHARH

Tarqatilgan “xizmatdan voz kechish” (DDoS) hujumlari Internet tarmog‘idagi eng global tahdidlardan biriga aylanmoqda. Internet narsalari (IoT) qurilmalari sonining ortib borishi DDoS hujumlarini amalga oshirish usullari…

Open Access Article

IOT TEXNOLOGIYALARIGA BLOKCHEYN ASOSIDA AUTENTIFIKATSIYA USULINI TAKOMILLASHTIRISH

Hozirgi kunga kelib IoT texnologiyasi juda tez rivojlanayotgan texnologiyalarning biri hisoblanadi. IoT texnologiyasi yordamida juda ko‘plab ma’lumotlar uzatiladi, qabul qilinadi va qayta ishlanadi. IoT texnologiyasiga …

Open Access Article

IOTGA ASOSLANGAN ZARARLI DASTURLARNI ANIQLASH MODEL VA ALGORITMLARI

Ushbu maqola IoT tizimlarida zararli dasturlarni aniqlash uchun yangi gibrid xavfsizlik model va algoritmlarini taklif etadi. Zararli dasturlarning mohiyati, turlari (viruslar, troyanlar, ransomware, botnetlar) va IoTga…

Open Access Article

IОT BASED HОME ASSISTANT MОNITОRING RENEWABLE ENERGIES

Renewable energy sоurces are becоming increasingly pоpular amоng hоmeоwners, and IоT-based hоme assistants can help mоnitоr these sоurces and prоvide real-time data оn energy prоductiоn and usage. Tо enable cоmmunicatiо…

Open Access Article

JADVALLI MA’LUMOTLARDAGI BO‘SH VA ANOMAL QIYMATLARNI ANIQLASH HAMDA QAYTA TIKLASH ASOSIDA DASTLABKI MA’LUMOTLARNI QAYTA ISHLASH ALGORITMI

Ushbu maqolada mashinali o‘qitish masalalarida foydalaniladigan jadvalli ma’lumotlarning sifatini oshirishga qaratilgan adaptiv dastlabki ishlov berish algoritmi tadqiq etilgan. Jadvalli ma’lumotlar tarkibida uchraydiga…

Open Access Article

JARAYONNING XOTIRA MURAKKABLIGI

Ushbu maqola xotirani moslashtirish va to'ldirishning sinflar va tuzilmalar kabi ma'lumotlar tuzilmalarining xotira murakkabligiga ta'sirini o'rganadi. Xotiraning murakkabligiga maydonlar turi va soni, moslashtirish tal…

Open Access Article

Kardiotokografik signallarga signal sifatiga moslashuvchan dastlabki ishlov berish algoritmi va dasturiy moduli

Missing values and artifacts in cardiotocography signals directly affect the outcome of preprocessing, while fixed thresholds do not account for the local characteristics of the signal. This paper proposes an algorithm …

Open Access Article

KIBERXAVFSIZLIKDA ISOLATION FOREST YORDAMIDA ANOMALIYALARNI ANIQLASH

Maqolada kiberxavfsizlik sohasida anomaliyalarni aniqlashning dolzarb muammolari va ularni hal qilishda sun’iy intellekt texnologiyalarining roli ko‘rib chiqiladi. Zamonaviy kiberhujumlarning murakkablashuvi va an’anavi…

Open Access Article

KOMPYUTER TARMOQLARIDA AXBOROT XAVFSIZLIGINI TA’MINLASH

Mazkur maqolada kompyuter tarmoqlarida axborot xavfsizligini ta’minlashning zamonaviy usullari va texnologiyalari tahlil qilingan. Tadqiqot davomida tarmoq xavfsizligiga tahdid soluvchi asosiy omillar, kiberhujumlar, za…

Open Access Article

KOMPYUTER TARMOQLARIDA MAXFIY MA’LUMOTLARNI AI ASOSIDAGI ANIQLASH METODLARI

Mazkur maqolada, kompyuter tarmoqlarida uzatilayotgan va saqlanayotgan konfidentsial axborotlarni AI (Sun’iy intellekt) metodlari yordamida aniqlash yondashuvlari to‘g‘risida fikr yuritiladi.Hozirgi murakkab va dinami…

Open Access Article

KOMPYUTER TARMOQLARINI DDOS HUJUMLARIDAN HIMOYA QILUVCHI DASTURIY VOSITALARNING QIYOSIY TAHLILI

Ushbu maqolada DDOS hujumlaridan himoyalanishda keng foydalaniladigan hamda axborot xavfsizligiga javob bera oladigan vositalari keltirilgan. Shu bilan birga, ushbu dasturiy vositalarning bir-biridan afzalliklari hamda …

Open Access Article

KON SANOATI HUDUDLARINING EKOLOGIK HOLATINI INTELLEKTUAL BAHOLASH UCHUN KO‘P O‘LCHOVLI MONITORING MA’LUMOTLARINING FORMAL MODELI

Ushbu maqolada kon sanoati hududlarining ekologik holatini intellektual baholashda foydalaniladigan ekologik monitoring ma’lumotlarining formal-matematik modeli ishlab chiqilgan. Tadqiqotda ekologik monitoring natijalar…

Open Access Article

KONFIDENSIAL FAYLLARNING HARAKATINI ANIQLASH VA NAZORAT QILISH TIZIMI

Axborot xavfsizligi dolzarb masalalardan biri bo‘lib, ayniqsa, konfidentsial ma’lumotlarning harakatini nazorat qilish muhim ahamiyat kasb etadi. Ushbu maqolada konfidentsial axborotlarning tarqalishini oldini olish va …

Open Access Article

KONSEPTUAL FARAZLARNI SOLISHTIRISHGA ASOSLANGAN ANTIPLAGIAT TIZIMI

Ushbu maqolada matnli hujjatlarda plagiat holatlarini aniqlash uchun konseptual farazlarni solishtirishga asoslangan antiplagiat tizimi taklif etiladi. An’anaviy antiplagiat tizimlari asosan leksik yoki sintaktik o‘xsha…

Open Access Article

KORXONA SAVDO MA’LUMOTLARINI INTELLEKTUAL TAHLIL QILISH UCHUN MA’LUMOTLARNI TO‘PLASH, QAYTA ISHLASH VA DASTLABKI ISHLOV BERISH

Ushbu maqolada korxonalar faoliyatida savdo ma’lumotlarini intellektual tahlil qilishning nazariy va amaliy jihatlari yoritilgan. Tadqiqotda ma’lumotlar bazasini tashkil etish va modellashtirishning zamonaviy yondashuvl…

Open Access Article

KORXONA TIZIMLARDA MA’LUMOTLARNI SAQLASH VA UZATISHDA FOYDALANUVCHI MAXFIYLIGI

Ma’lumotlar oqimlarining dinamik o‘zgarishi, katta hajmi va murakkab tuzilishi, ularni real vaqt rejimida tahlil qilish va himoya qilish bugungi kunda murakab jarayon. An’anaviy holatda ma’lumotlar shaxsiylikni himoya q…

Open Access Article

KO‘KRAK SARATONI KASALLIGINI TASHHISLASHDA MASHINALI O‘RGATISH MODELLARINING QIYOSIY TAHLILI

Ushbu maqolada ko‘krak saratonini erta tashhislash masalasi mashinali o‘rganish algoritmlaridan foydalanish asosida tadqiq etiladi. Tadqiqotning asosiy maqsadi ko‘krak bezidagi o‘smalarning xavfli (malignant) yoki xavfs…

Open Access Article

KO‘P LED YORITGICHLI SAHNALARDA TASVIR SIFATINI OSHIRISH UCHUN FIZIK JIHATDAN ASOSLANGAN BRDF VA MONTE-KARLO USULLARIGA TAYANGAN GEOMETRIK MODELLASHTIRISH

This paper addresses the problem of image quality improvement in three-dimensional geometric scenes illuminated by multiple LED light sources. Since the classical Lambertian model is insufficient to represent the optica…

Open Access Article

KO‘P TILLI MULOQOT TIZIMLARIDA SUN’IY INTELLEKT, MASHINALI O‘QITISH VA CHUQUR O‘QITISH MODELLARINING QO‘LLANILISHI

Ushbu maqolada ko‘p tilli muloqot tizimlarida sun’iy intellekt, mashinali o‘qitish va chuqur o‘qitish modellarining qo‘llanilishi tahlil qilinadi. Tadqiqotda ASR, neyron mashinali tarjima, TTS va speech-to-speech transl…

Open Access Article

KPI TIZIMI ASOSIDA KOMPANIYA SAMARADORLIGINI BAHOLASH MODELI

Mazkur maqolada KPI tizimi asosida kompaniya samaradorligini baholashning integral matematik modeli taklif etiladi. Tadqiqotda KPI ko‘rsatkichlarini minimaks normallashtirish usuli orqali yagona shkalaga keltirish va AH…

Open Access Article

KVANT DIQQAT MEXANIZMIGA ASOSLANGAN TRANSFORMER MODELIDA MATNNI NUTQQA AYLANTIRISH TIZIMI

Ushbu maqolada kvant diqqat mexanizmiga asoslangan Transformer arxitekturasi yordamida matnni nutqqa aylantirish tizimi taklif etiladi. An’anaviy Transformer modellarida qo‘llaniladigan diqqat mexanizmi murakkab va chiz…

Open Access Article

KVANT KOMPUTERLARNING ZAMONAVIY KRIPTOGRAFIYAGA TAHDIDLARI

Ushbu maqolada kvant komputerlarning zamonaviy kriptografik tizimlariga yetkazishi mumkin bo'lgan tahdidlar masalasi o'rganilgan. Tadqiqot davomida kvant hisoblash texnologiyalarining rivojlanish tendensiyalari, ularnin…

Open Access Article

KVANT KOMPYUTERLARI VA ULARNING IMKONIYATLARI

Ushbu maqolada kvant hisoblashning asosiy tushunchalari va ishlash tamoyillari bayon etilgan. Kvant kompyuterlarning klassik kompyuterlardan farqi hamda Shor va Grover algoritmlarining kriptografiyaga ta’siri tahlil qil…

Open Access Article

LARGE VОLUME ECG SENSОR DATA CLASSIFICATIОN AND ASSОCIATIОN RULES

This paper explоres the classificatiоn оf large vоlumes оf electrоcardiоgram (ECG) sensоr data using machine learning techniques. The aim is tо develоp an accurate and efficient system fоr categоrizing ECG signals intо …

Open Access Article

LIGHTWEIGHT CNN ARCHITECTURES FOR THREE-CLASS TUBERCULOSIS X-RAY CLASSIFICATION

Tuberculosis (TB) remains one of the leading infectious diseases worldwide, causing approximately 1.3 million deaths annually. Automated computer-aided diagnosis (CAD) systems based on chest X-ray (CXR) imaging offer a …

Open Access Article

LMS AXBOROT TIZIMINI ISHLAB CHIQISH KONSEPSIYASI VA TAMOYILLARI

Ta'limni boshqarish tizimi (Learning Management Systems, LMS) ta'lim xizmatlarini taqdim etishni o'z ichiga olgan tizimdir. Dastlab, bu tizimdan faqat o'quv markazlari, oliy ta`lim muassasalari tomonidan foydalanilgan b…

Open Access Article

LWC – КАМ РЕСУРСЛИ КРИПТОГРАФИЯ

Ҳозирги кунда IoT йўналишининг жадал ривожланиши натижасида тармоқдаги маълумотларни ҳимоя қилишда кам ресурс талаб қилувчи ҳамда бардошли криптоалгоритмлар яратиш бўйича илмий изланишлар олиб бориш зарурати туғилмоқда.…

Open Access Article

MAC ALGORITMLARI TAHLILI

Ushbu maqolada MAC(Message authentification code – xabarlarni autentifikatsiyalash kodi) algoritmlari, ularning turlari, vazifalar va axborot xavfsizligini ta’minlashdagi o‘rni haqida ma’lumotlar berilgan. Shuningdek MA…

Open Access Article

MARKETINGDA SUN’IY INTELLEKTDAN FОYDALANISHNING ASОSIY JIHATLARI

Marketing harakatlarida sun’iy intellektdan fоydalanishning kо‘plab variantlari mavjud va bu variantlarning har biri xavfni kamaytirish, tezlikni оshirish, mijоzlar ehtiyоjini qоndirish, darоmadni оshirish va bоshqalar …

Open Access Article

MASHINALI O‘QITISH USULLARI ASOSIDA HAVO SIFATI KO‘RSATKICHINI BAHOLASH

Bugungi kunda dunyoda havoning ifloslanishi global muammolardan biri hisoblanadi. Bu muammoning asosiy sabablariga mamlakatlarning jadal rivojlanishi, urbanizatsiyasi, sanoatlashuv va aholi sonining ko‘payishi kabi omil…

Open Access Article

MASHINAVIY O'QITISH USULLARINING AXBOROT XAVFSIZLIGINI TA'MINLASHDAGI ROLI

Ushbu maqolada axborot xavfsizligi (AX) tizimlarida mashinaviy o'qitish (ML) texnologiyalarini qo'llashning nazariy asoslari, amaliy yo'nalishlari va zamonaviy holati ko'rib chiqiladi. Tarmoq bosqinlarini aniqlash (IDS)…

Open Access Article

MASHINAVIY O‘QITISHGA ASOSLANGAN GIBRID MODELLI INTELLEKTUAL TAVSIYA TIZIMI YORDAMIDA O‘ZBEKISTON HUDUDIDA QAYTA TIKLANUVCHI ENERGIYA OBYEKTLARI JOYLASHUVINI ANIQLASHDA O‘ZARO MOSLIK KO‘RSATKICHLARINING AHAMIYATI

Ushbu maqolada O‘zbekiston hududida qayta tiklanuvchi energiya manbalari asosidagi elektr energiyasi ishlab chiqarish obyektlarini joylashtirish uchun mashinaviy o‘qitishga asoslangan gibrid modelli intellektual tavsiya…

Open Access Article

MASOFADAN ZONDLANGAN SENTINEL-2 PLATFORMASI TASVIRLARINI TASNIFLASH ALGORITMLARI

Yangi avlod masofadan zondlash texnologiyalari va missiyalari orqali yerni yuzini kuzatish yordamida atrof-muhit monitoringi, global harorat o‘zgarishi, yerdan foydalanish kabi muhim masalalarni o‘rganish mumkin. Bu bor…

Open Access Article

MATHEMATICAL AND SOFTWARE METHODS FOR VIRTUALIZING AND SIMULATING COMPLEX ROBOTIC SYSTEMS

This article explores the critical shift from physical prototypes to virtual twins in robotics, emphasizing how virtualization—supported by rigorous mathematical models and advanced software—has become essential for ove…

Open Access Article

MATNLARNI RAQAMLASHTIRISH VA MASHINALI O‘QITISHDA WORD2VEC METODINING AHAMIYATI

Tabiiy tilni qayta ishlash (NLP) ‒ tilshunoslik, kompyuter fanlari, sun’iy intellektning kompyuter va insonning o‘zaro ta’siri bilan bog‘liq bo‘lgan bo‘limi. U asosan, tabiiy tilni qayta ishlash va baholash uchun metod,…

Open Access Article

MATNLARNI SEMANTIK TAHLIL ASOSIDA ANOTATSIYALASH

Sun’iy intellekt rivojlangan davrda shunisi e'tiborga loyiqki, matnni ma’no va mazmun jihatdan umumlashtirishdan foydalangan holda juda ko'p yutuqlar mavjud, 36,8 million aholiga ega O‘zbekistonda va butun dunyoda halig…

Open Access Article

MAʼLUMOTLAR TOʻPLAMINI OʻQITISH, BAHOLASH VA TEST TOʻPLAMLARIGA AJRATISH USULLARI

Mashinali oʻqitish algoritmlari maʼlumotlardagi shablon(qolip)larni oʻrganadi va ulardan yangi maʼlumotlar boʻyicha bashorat qilish uchun foydalanadi. Ishlab chiqilgan sun`iy intellekt modellari ish faoliyatini ularning…

Open Access Article

MA’LUMOTLAR TOʻPLAMIDAN INFORMATIV BELGILARNI TANLASH YONDASHUVLARI

Ushbu maqolada savdo koʻrsatkichlarini bashoratlash masalalarida katta hajmdagi ma’lumotlar toʻplamidan informativ belgilarni tanlashning zamonaviy yondashuvlari tadqiq etilgan. Xususiyatlarni tanlash algoritmlarining f…

Open Access Article

MA’LUMOTLARNI O’ZARO ALMASHISH MODELLARI.

Ma'lumotlar hajmining ko'payishi, ularning xilma-xilligi va zamonaviy axborot dunyosida tezkor va samarali qarorlarini qabul qilish uchun ahamiyati tufayli ma'lumotlar integratsiyasi masalasining dolzarbligi keng namoyo…

Open Access Article

MA’LUMOTLARNI SHIFRLASH ALGORITMI AKSLANTIRISHLARINING ALGEBRAIK XUSUSIYATLARI TAHLILI

Mazkur maqolada O‘zDSt 1105:2009 algoritmida ishlatilgan akslantirishlarning algebraik xususiyatlari tahlil qilinadi. Tadqiqotda algebraik kriptotahlil usuli asosida O‘zDSt 1105:2009 algoritmi komponentlarining algebrai…

Open Access Article

MESSENJERLAR ORQALI XABAR ALMASHISHDA XAVFSIZ ALOQA MUAMMOLARI VA YECHIMLARI

Mazkur maqolada zamonaviy messenjerlar xavfsizligining dolzarb muammolari ko‘rib chiqiladi. Ayniqsa, end-to-end shifrlash (E2E) texnologiyasi tahlil qilindi va ushbu texnologiya turli messenjerlarda qanday joriy etilgan…

Open Access Article

METAMA’LUMOT TUSHUNCHASI VA UNING HUQUQIY MUHOFAZASI

Ushbu maqolada metama’lumotlar tushunchasi va uning huquqiy muhofazasi masalalari tahlil qilinadi. Maqolada metama’lumotlarning shaxsiy ma'lumotlar bilan bog‘liqligi, ulardan foydalanishdagi huquqiy va texnik muammolar …

Open Access Article

METHOD OF USING YOLO MODELS IN IDENTIFYING OBJECTS IN IMAGES

This article analyzes the capabilities of YOLO (You Only Look Once) models in the field of image recognition and the achievements made with them. The YOLO algorithm stands out among object recognition technologies for i…

Open Access Article

ME’MORIY FRAKTAL SHAKLLARNING TAHLILI VA ISTIQBOLDAGI O‘RNI

Maqolada fraktal geometriya terminologiyasi va tushunchalari yordamida tabiiy yuzalar va shakllar yetarli darajada to‘g‘ri, sifatli va miqdoriy tarzda tavsiflanishi tahlil qilindi. Me’morchilikda shakllar tuzilishining …

Open Access Article

MINTAQADA TURIZM HUNARMANDCHILIGINI RIVOJLANTIRISHNING DESTINATSION YONDASHUVI

Ushbu maqolada Qashqadaryo viloyati Jahonda global o‘zgarishlar tendensiyalari so‘nggi davrda turizm hunarmandchiligi sohasining yaratilayotgan yalpi ichki mahsulot tarkibidagi o‘sish sur’ati ortib borayotganligini ko‘r…

Open Access Article

MODELING OF LAMINAR UNSTEADY FLOW OF VISCOELASTIC FLUID IN A FLAT CHANNEL

The problems of unsteady flow of a viscoelastic fluid in a flat channel under the influence of a constant pressure gradient are solved based on the generalized Maxwell model. By solving the problem, formulas for velocit…

Open Access Article

Modeling the Utilization Processes of Digital Information Resources: Analysis of Challenges and Algorithmic Methods

This research focuses on identifying the core challenges in modeling digital data resource utilization processes and analyzing the corresponding algorithmic methods. The exponential growth of digital resources has led t…

Open Access Article

MODELS OF INFORMATION EXCHANGE PROCESSES IN ELECTRONIC BUSINESS SYSTEMS

In the era of digital transformation, efficient information exchange is a critical factor in the success of electronic business systems. This article explores various models of information exchange, emphasizing graph mo…

Open Access Article

MOOC AXBOROT TIZIMLARIDA DIFFERENSIALLASHGAN TA'LIMNI AMALGA OSHIRISH

Axborot tizimlari sohasiga alohida e’tibor qaratgan holda ushbu maqolaning asosiy maqsadi Massive Open Onlayn Kurslariga (MOOCs) differensial ta‘lim metodologiyalarini samaradorligi hamda oqibatlarini har tomonlama o'rg…

Open Access Article

MULTISPECTRAL REMOTE SENSING DATA PROCESSING FOR CROP DETECTION

Multispectral remote sensing plays a crucial role in crop detection and health assessment by providing detailed spectral information for agricultural monitoring. This study focuses on the processing of multispectral ima…

Open Access Article

MULTITIPLI MA’LUMOTLARGA INTELLEKTUAL ISHLOV BERISH

Bigdatalarning paydo bo'lishi raqamli, toifali, matnli va tasvirli kabi turli xil ma'lumotlar turlarini o'z ichiga olgan davrni boshladi. Bunday multitipli ma'lumotlardan samarali foydalanish turli sohalarda, jumladan, …

Open Access Article

NATURAL LANGUAGE PROCESSING (NLP) ASOSLARI VA MATNNI TAHLIL QILISH

Ushbu maqolada tabiiy tilni qayta ishlash (Natural Language Processing, NLP) texnologiyalarining asosiy tamoyillari va ularning o‘zbek tilida qo‘llanish imkoniyatlari yoritilgan. Maqolada morfologik, sintaktik, semantik…

Open Access Article

NEYRON KRIPTOGRAFIYASI VA TREE PARITY MACHINE MODELI

Ushbu maqolada neyron kriptografiyasi Tree Parity Machine (TPM) modeli asosida tadqiq etiladi. Ikkita neyron tarmoqning sinxronizatsiya orqali xavfsiz kalit yaratish usullari o‘rganilib, TPM o‘qitish qoidalari va xavfsi…

Open Access Article

NEYRON TARMOQLARDA FAOLLASHTIRISH FUNKSIYALARI VA ULARDAN FOYDALANISH

Har bir daqiqada miyamiz kiruvchi ma'lumotlarni "foydali" va "foydali bo'lmagan" toifalarga ajratishga harakat qiladi. Bu gap bizning miyamiz uchun ham, mashinani o'rganish uchun ham to'g'ri keladi. Chuqur o'rganishda s…

Open Access Article

NOGIRONLIGI BO‘LGAN BOLALAR VA ULARNING ONALARINI KOMPLEKS REABILITATSIYA QILISHDA RAQAMLI TIBBIYOT TEXNOLOGIYALARIGA ASOSLANGAN RAQAMLI REABILITATSIYA PLATFORMASINING MODEL VA ALGORITMLARI

Ushbu maqolada nogironligi bo‘lgan bolalar va ularning onalarini kompleks reabilitatsiya qilishda raqamli tibbiyot texnologiyalariga asoslangan raqamli reabilitatsiya platformasining model va algoritmlari tadqiq etilgan…

Open Access Article

NOISE SUPPRESSION USING DEEP LEARNING (DL) FOR REAL-TIME SPEECH ENHANCEMENT

This paper presents a deep learning-based approach to noise suppression in speech signals, comparing convolutional neural networks and recurrent architectures. Inspired by the SEGAN model, a fully convolutional network …

Open Access Article

NUTQ SIGNALIDAN SHOVQIN VA XALAQITLARDAN TOZALASH MUAMMOLARI

Ushbu maqolada nutq signallaridan shovqin va boshqa buzuvchi tovushlarni ajratib olish muammolari, ularning turlari hamda zamonaviy tozalash usullari tahlil qilingan. Audio signallarda uchraydigan statsionar va nostatsi…

Open Access Article

NUTQ SIGNALINI XALAQITLARDAN TOZALASH ALGORITMLARI

Ushbu maqolada nutq signalini xalaqitlardan tozalashning zamonaviy algoritmlari ko‘rib chiqilgan. Ayniqsa, suxandonni identifikatsiyalash tizimlarida fon xalaqitlarining salbiy ta’sirini kamaytirish masalasi muhokama qi…

Open Access Article

NUTQ SIGNALLARINI NORMALLASHTIRISH ALGORITMLARI

Nutq signalining amplitudasi turli tashqi va ichki omillar ta’sirida o‘zgarishi mumkin. Ushbu maqolada nutq signallarini normallashtirish algoritmlari tahlil qilinib, ularning asosiy tamoyillari, energiya va chastota xu…

Open Access Article

NUTQNI TANIB OLISHDA BELGILARNI AJRATIB OLISH USULLARINING TAHLILI

Belgilarni ajratib olish nutqni tanib olishning muhim bosqichi bo‘lib, asosiy maqsadi akustik ma’lumotlardagi farqlash imkonini beruvchi va tashqi ta’sirlarga bardoshli belgilarni aniqlashdir. Hosil qilingan belgilar ve…

Open Access Article

NUTQNI TANIB OLISHDA CHUQUR OʻQITISH MODELLARI TAHLILI

Ushbu maqolada avtomatik nutqni tanib olish sohasida qoʻllanilayotgan zamonaviy chuqur oʻqitish modellari tahlil qilingan. Tadqiqotda Self-Supervised Learning yondashuviga asoslangan Wav2Vec 2.0 modelining ishlash tamoy…

Open Access Article

OLIY TA’LIM MUASSASALARIDA PROFESSOR-O‘QITUVCHILARNING O‘QUV YUKLAMALARINI KO‘P MEZONLI OPTIMALLASHTIRISHNING MILP VA GENETIK ALGORITMGA ASOSLANGAN GIBRID MODELI

Oliy ta’lim muassasalarida professor-o‘qituvchilarning o‘quv yuklamalarini samarali va muvozanatli taqsimlash ko‘plab cheklovlar, o‘qituvchi–fan mosligi, o‘quv guruhlari soni va mavjud yuklamalarni bir vaqtning o‘zida h…

Open Access Article

OLIY TA’LIM MUASSASALARIDA RAQAMLI TRANSFORMATSIYA ASOSIDA BOSHQARUV SAMARADORLIGINI BAHOLASH MODELI

Ushbu maqolada raqamli transformatsiya asosida oliy ta’lim muassasalarida boshqaruv samaradorligini baholash modeli taklif etilgan. Tadqiqot raqamli infratuzilma, ma’lumotlarga asoslangan boshqaruv, xizmatlarni raqamlas…

Open Access Article

OLIY TA’LIMNI RIVOJLANTIRISH MAQSADIDA TAKLIF ETILAYOTGAN SUN’IY INTELLEKT ALGORITMI VA CHUQUR O‘RGANISH TEXNOLOGIYALARI

Sun’iy intellekt (SI) kundalik hayotimizning turli jabhalariga, jumladan ta’limga tobora ko‘proq ta’sir ko‘rsatmoqda. Raqamli texnologiyalarning rivojlanishi bilan oliy ta’lim ham o‘zgarishlarni boshdan kechirmoqda va s…

Open Access Article

ONE-DIMENSIONAL MATHEMATICAL MODEL AND SOLUTION OF NUMBERS TAKING INTO ACCOUNT THE PARAMETERS OF PARTICLES OF A FINELY DISPERSED GEL IN THE PROCESS OF OIL FILTRATION IN AN UNFAVORABLE ENVIRONMENT

In this work, mathematical modeling of liquid filtration processes in porous media, their improvement, as well as the development of numerical methods for solving linear and nonlinear non-stationary filtration problems …

Open Access Article

OPENCV АЛГОРИТМЛАРИ ЁРДАМИДА МАСОФАДАН ЗОНДЛАШ ОРҚАЛИ ОЛИНГАН ТАСВИРЛАРНИ СЕГМЕНТАЦИЯ ҚИЛИШ

Ушбу мақолада масофадан зондлаш орқали олинган тасвирлардаги объектларни таниб олиш алгоритмларини ишлаб чиқишнинг асосий тамойиллари ва усуллари, шу жумладан, маълумотларни дастлабки ишлаш, нейрон тармоқлар архитектура…

Open Access Article

OPTIMIZATION OF HYDRAULIC PROCESSES IN OPEN CHANNELS BASED ON DEEP LEARNING MODELS

Under conditions of water resource scarcity and climate change, the issue of efficient water management in irrigation systems is becoming increasingly important. Accurate prediction of hydraulic processes in open channe…

Open Access Article

OQIMLI SHIFRLARNING MATEMATIK MODELI VA XAVFSIZLIK MEZONLARI

Oqimli shifrning statistik jihatdan tasodifiyga o‘xshash chiqishi uning kriptografik xavfsizligini o‘z-o‘zidan ta’minlamaydi. Mazkur maqolada ushbu farq chekli holat modeli, Boolean mezonlar, chiziqli murakkablik, holat…

Open Access Article

OQIMLI SHIFRLASH ALGORITMLARI TAHLILI

Ushbu maqolada oqimli shifrlash algoritmlarining asosiy tushunchalari, turlari, qo‘llanilishi va xavfsizlik jihatlari muhokama qilindi. Ma’lumotlarni himoyalashda kriptografik bardoshliligi yuqori bo‘lgan RC4, Salsa20, …

Open Access Article

OQIMLI SHIFRLASH UCHUN DASTURIY YECHIMLAR

Ushbu ishda, dasturiy amalga oshirish uchun qulay bo‘lgan va baytlar massivini aralashtirish tamoyiliga asoslangan yangi oqimli shifrlash algoritmi taklif etildi. Taklif qilingan algoritmning tasodifiylik darajasini bah…

Open Access Article

OROLBO‘YI SHAROITIDA TUPROQ SHO‘RLANISHINI BAHOLASH UCHUN LORAWAN ASOSIDAGI MONITORING TIZIMI

Ushbu maqolada Orolbo‘yi sharoitida tuproq sho‘rlanishini tezkor baholash va masofadan kuzatish uchun LoRaWAN asosidagi monitoring tizimini yaratish hamda uning sinov (pilot) natijalarini tahlil qilish masalasi ko‘rib c…

Open Access Article

OSHQOZON TASVIRINI BIPOLYAR NORAVSHAN QAYTA ISHLASH ORQALI TASHXISLASHNING GIBRID ALGORITMI

Ushbu maqolada oshqozon tasvirlarini avtomatlashtirilgan tarzda tahlil qilish uchun yangi yondashuv – bipolyar noravshan mantiqqa asoslangan dastlabki ishlov berish va gibrid neyron tarmoq arxitekturasini birlashtirgan …

Open Access Article

OʻZBEK TILI MATNLARI UCHUN UNIGRAM TIL MODELINI ISHLAB CHIQISH: MUAMMO VA YECHINLAR

Tabiiy tilni qayta ishlashda kontekstdagi keyingi qaysi soʻzni bashorat qilish vazifasi tilni modellashtirish deb ataladi. Usbu maqolada avvalo unigram modeli, ya’ni yagona soʻzlarga asoslangan model tavsiflanadi. Soʻng…

Open Access Article

O‘ZBEK TILI KORPUSI MATNLARINI QAYTA ISHLASH USULLARI

Kompyuterlar raqamli yoki sonli ko`rinishdagi ma`lumotlarni qayta ishlashga mo`ljallangan. Ammo ma'lumotlar har doim ham sonli shaklda bo'lmaydi. Ma'lumotlar belgilar, so'zlar va matnli shaklda bo'lsa ularni qanday qayt…

Open Access Article

O‘ZBEK TILI MATNLARINI NAIVE BAYES USULI ASOSIDA SENTIMENT TAHLIL QILISH

Ushbu maqolada o‘zbek tilidagi matnlarni sentiment tahlil qilishda Naive Bayes (NB) usulining samaradorligi va cheklovlari tadqiq qilindi. Tadqiqotning asosiy maqsadi matnlarning hissiy ohangini (ijobiy, salbiy yoki ney…

Open Access Article

O‘ZBEK TILIDA IFODALANGAN HUJJATLARNI KALITLI KOMPONENTALAR ASOSIDA UMUMLASHTIRISH

Ushbu maqolada o‘zbek tilida ifodalangan hujjatlarni kalitli komponentalar asosida avtomatlashtirilgan tahlil qilish va umumlashtirish tizimi taqdim etiladi. Mazkur ARS-Uz (O‘zbek matnlaridan avtomatik hisobot shakllant…

Open Access Article

O‘ZBEK TILIDAGI MATNLARIDAGI PEREFRAZ BIRLIKLARNI ANIQLASH

O‘zbek tilidagi matnlari tarkibidagi perefraz juftliklarni aniqlash masalasining yechish ko‘plab NLP masalalarini yechishda qulayliklar yaratib beradi. Bu plagiat tizimlaridan farqli ravish bitta matn tarkibidagi duvlik…

Open Access Article

O‘ZBEK TILIDAGI SHARHLARNING ARIM MODELI ORQLI SENTIMENT REYTINGINI ANIQLASH

Foydalanuvchi sharhlari faqat umumiy reytingdan iborat bo‘lmay, balki bir nechta o‘ziga xos jihatlar bo‘yicha batafsil baholashlarni ham o‘z ichiga oladi va tushuntirish matni bilan birga keladi. Umumiy reyting odatda t…

Open Access Article

O‘ZBEKISTON RESPUBLIKASI ELEKTRON HUKUMATINING RIVOJLANISH YO‘NALISHLARI

Maqolada O‘zbekiston Respublikasi Prezidentining “Raqamli iqtisodiyot va elektron hukumatni keng joriy etish chora-tadbirlari to‘g‘risida”gi qarori ijrosi tahlili natijalari, shuningdek, respublikamizdagi elektron hukum…

Open Access Article

O‘ZGARUVCHAN MUHITDA SHAXS YUZINI TANIB OLISH TIZIMINING DASTURIY-TEXNIK TA’MINOTI

Maqolada manzil-koloniyalarda mahkumlarni masofaviy nazorat qilish tizimining dasturiy-texnik ta’minotini taqdim etilgan. Taqsimlangan hisoblash muhitida ishlaydigan uch darajali arxitektura (edge-fog-cloud) ishlab chiq…

Open Access Article

PANJARAGA ASOSLANGAN KRIPTOGRAFIYA

Maqolada postkvant kriptografiyaning istiqbolli yo‘nalishi - panjaraga asoslangan kriptografiya tahlil qilinadi. Uning xavfsizligi eng qisqa vektor (SVP) va eng yaqin vektor (CVP) kabi hisoblash jihatdan murakkab panjar…

Open Access Article

PARAMETRIK DIZAYNGA ASOSLANGAN FRAKTAL ZARGARLIK BUYUMLARI

Mazkur maqola innovatsion zargarlik buyumlari dizaynida qo‘llaniladigan kompyuterlashtirilgan dizayndagi parametrik modellashtirish xususiyatlaridan foydalanish, zargarlik buyumlari dizayni sohasida parametrik dizayndan…

Open Access Article

PAST KUCHLANISHLI HEUL MASOFADAN MONITORING TIZIMINING SIMSIZ SENSOR TARMOQLARINI TASHKIL ETISH TAMOYILLARI VA ISHONCHLILIGINI BAHOLASH MODELLARI

Past kuchlanishli havo elektr uzatish liniyalari (HEUL) elektr energiyasini turar-joy, savdo va sanoat hududlariga taqsimlashda hal qiluvchi rol o‘ynaydi. Ushbu elektr uzatish liniyalarining ishlashi va holatini kuzatis…

Open Access Article

PERSONAL DATA PROTECTION: REASONS FOR INCREASED INTEREST AND RISKS

The article explores the factors that are attracting increasing attention to the protection of personal data and identifies the risks involved. In the era of digital progress and the widespread use of personal data in v…

Open Access Article

PHYSICS-INFORMED HYBRID MACHINE LEARNING FOR RESIDUAL MOISTURE PREDICTION IN ROLLER PRESSING OF LEATHER SEMI-FINISHED MATERIALS

Roller pressing of leather semi-finished materials is a complex multiparametric technological process in which mechanical deformation, contact pressure, liquid filtration, roller kinematics, and material moisture intera…

Open Access Article

POST KVANT KRIPTOGRAFIYASIGA OID KUTUBXONALAR TAHLILI

Ushbu maqolada to‘rtta mashhur (PQC) Post-Kvant Kriptografiyasi kutubxonasi tahlil qilinadi - liboqs, Microsoft PQCrypto, CIRCL va PQClean haqida batafsil ma'lumot beriladi, ularning xususiyatlari, afzalliklari, kamchil…

Open Access Article

PRCA ИНТЕЛЕКТУАЛ ТИЗИМЛАР АСОСИДАГИ UzBCS БЛОКЧЕЙН КРЕДИТЛАШ ПЛАТФОРМАСИ УЧУН САМАРАЛИ ХЕШ ФУНКЦИЯ АЛГОРИТМИНИ ТАНЛАШ

Ҳозирги вақтда блокчейн технологияси ахборотларни ҳимоялашнинг янги ва самарали технологияларидан бирига айланмоқда. Блокчейн технологияси криптовалюталарни яратиш, Internet of Thigs (IoT), хавфсиз молявий операцияларни…

Open Access Article

PREDICTION THE YIELD OF GRAIN CROPS USING BASIC MACHINE LEARNING ALGORITHMS

This article presents the development of an AI model and a software tool designed to predict the yield of grain crops using Machine Learning (ML) algorithms and a dataset from kaggle.com. The research focuses on analyzi…

Open Access Article

PROCESSING ALGORITHM INCORPORATING COMPLEX DEPENDENCIES IN INPUT DATA

In this article, an algorithm (QKV) was developed that takes into account many factors in predicting the level of cardiovascular diseases, in particular, taking into account the relationships between factors. With the h…

Open Access Article

PROTOCOL EFFECTS IN BENCHMARK INTRUSION DETECTION EVALUATION

Published intrusion detection results routinely report accuracies above 0.99, yet operational deployments do not behave as those figures predict. Existing critiques have established that individual evaluation choices - …

Open Access Article

QASHQADARYO VILOYATIDA SAFARI TURIZMNI RIVOJLANTIRISH MASALALARI

Ushbu maqola Qashqadaryo viloyatida safari turizmini rivojlantirishning tashkiliy iqtisodiy mexanizimlarini tashkil etish maqsadida, yuqori iqtisodiy, ijtimoiy va ekologik naflilik berish imkoniyatini yarata oladigan Sa…

Open Access Article

QR CODES WORKING PRINCIPLE AND ERROR CORRECTION ALGORITHMS

In the modern digital landscape, QR codes have become a universal medium for storing and transmitting information in fields such as mobile payments, logistics, healthcare, advertising, and electronic documentation. Thei…

Open Access Article

RANDOM FOREST ALGORITMI YORDAMIDA BANK SOHASIDA FIRIBGARLIKNI ANIQLASH

Kredit karta firibgarligi butun dunyo bo‘ylab moliyaviy institutlar va iste’molchilar uchun jiddiy tahdid hisoblanadi. Ushbu masalani hal qilish uchun ushbu loyiha mashinasozlik (machine learning) usullaridan, xususan R…

Open Access Article

RAQAMLASHTIRISHNING MOLIYAVIY FAOLIYATNI RIVOJLANTIRISH ISTIQBOLIGA TA’SIRI

“RAQAMLI O‘ZBEKISTON-2030” strategiyasi doirasida ijtimoiy-iqtisodiy faoliyatning barcha yo‘nalishlari bo‘yicha asosiy maqsadlar va asosiy omillar belgilab berildi. Shu munosabat bilan buxgalteriya hisobi va tahliliy is…

Open Access Article

RAQAMLI IQTISODIYOT SHAROITIDA BIZNES MODELLAR TRANSFORMATSIYASI

Ushbu maqolada raqamli iqtisodiyot sharoitida biznes modellarning transformatsiyasi kompleks yondashuv asosida tadqiq etilgan. Sun’iy intellekt, katta ma’lumotlar (Big Data), bulut texnologiyalari, narsalar interneti (I…

Open Access Article

RAQAMLI TASVIRLAR SIFATINI BLOKLARGA ASOSLANGAN KO‘P METRIKALI TAHLIL ORQALI BAHOLASH USULI

Raqamli tasvirlar sifati tibbiyot, sanoat nazorati, masofaviy monitoring va kompyuter ko‘rish tizimlarida muhim ahamiyatga ega. Ayniqsa, inson ishtirokisiz tasvir sifatini avtomatik baholash masalasi dolzarb hisoblanadi…

Open Access Article

RAQAMLI TA`LIM TIZIMIDA SUN'IY INTELLEKTDAN FOYDALANISH

Maqolada sun'iy intellekt va undan ta`lim tizimida foydalanish jihatlari yoritib berilgan. Rivojlangan mamlakatlarda sun`iy intellektdan foydalanish tajribalari o`rganilgan. Dunyo zamonaviy ta'lim makoniga sun'iy intell…

Open Access Article

RAQAMLI TA’LIM TRANSFORMATSIYASINING AHAMIYATLILIK JIHATLARI

Ushbu maqolada ta’limni raqamlashtirish talabalar va o‘qituvchilar o‘rtasida onlayn ko‘rinishdagi muloqot integratsiyasini rivojlantirish, talabalarning o‘z ustida ilg‘or o‘quv texnologiyalaridan foydalangan holda musta…

Open Access Article

RAQAMLI VA YASHIL IQTISODIYOT: O‘ZBEKISTON TAJRIBASI VA RIVOJLANISH ISTIQBOLLARI

Ushbu maqolada O‘zbekiston Respublikasining zamonaviy iqtisodiyot modeliga o‘tish jarayonida ikki muhim ustuvor yo‘nalish — yashil iqtisodiyot va raqamli iqtisodiyotning shakllanishi, huquqiy asoslari, amaliy tajribalar…

Open Access Article

REACT ILOVALARI SAMARADORLIGINI OPTIMALLASHTIRISH USULLARI VA MATEMATIK TA’MINOTI

Maqolada React asosida ishlab chiqilgan web‑ilovalarning samaradorligini oshirishga qaratilgan usullar va ularning matematik ta’minoti tahlil qilinadi. Zamonaviy web-interfeyslar tezkorlik, kam resurs talab qilishi va y…

Open Access Article

REAL VAQTDA AVTOTRANSPORT VOSITALARINI ANIQLASHNING ZAMONAVIY MODELLAR TAHLILI

Ushbu tadqiqotda real vaqt rejimi video oqimida avtotransport vositalarini aniqlashga mo‘ljallangan YOLO26n, YOLOv11n va RT-DETR arxitekturalarining qiyosiy hamda eksperimental tahlili taqdim etilgan. Tadqiqot O‘zbekist…

Open Access Article

REAL-TIME UAV EARLY SMOKE DETECTION WITH A LIGHTWEIGHT, FEATURE-REFINED DETECTOR

Wildfires are highly destructive, making early smoke detection crucial for rapid suppression. Existing UAV-based methods face challenges such as slow inference, limited accuracy, and weak sensitivity to small or diffuse…

Open Access Article

RESPONSIV WEB-DIZAYN YARATISH USULLARINING QIYOSIY TAHLILI

Ushbu maqola responsiv veb-dizayn (RWD) yaratishning asosiy usullarini qiyosiy tahlil qilishga bag‘ishlangan bo‘lib, zamonaviy veb-saytlarning turli qurilmalar va ekran o‘lchamlariga moslashuvchanligini ta’minlashda qo‘…

Open Access Article

RFID TEGLARNI LOKALIZATSIYA QILISH USULLARI TASNIFI

Simsiz tarmoq orqali fazoda ob’ektlarni identifikatsiya va lokalizatsiya (joyini aniqlash) qilish muhim masala bo’lib hisoblanadi. Radiosignallar orqali lokalizatsiya qilish masalasida muhitning ochiq va yopiqligi bo’yi…

Open Access Article

RАNG MODELLАRINI АLMАSHTIRISH АLGORITMLАRI

Ushbu maqolada zamonaviy raqamli tasvirlarni qayta ishlashda keng qo‘llaniladigan rang modellarini o‘zaro almashtirish algoritmlarining nazariy asoslari va amaliy mexanizmlari tahlil qilinadi. RGB (Red, Green, Blue), CM…

Open Access Article

SAYYOHLAR TAJRIBASINI OSHIRISHDA INNOVATSION TEXNOLOGIYANING ROLI

Sanoat va jamiyatni raqamlashtirish va ekologik transformatsiya qilish sharoitida texnologik innovatsiyalarni qo‘llash imkoniyatlari va ularning turizm sohasiga ta’sirini o‘rganish tadqiqot mavzusiga aylanib bormoqda. T…

Open Access Article

SECURITY ISSUES IN RECOMMENDATION SYSTEMS AND THEIR SOLUTIONS

The rapid expansion of recommendation systems has significantly improved user experiences across digital platforms. However, these systems also present substantial security risks, including data poisoning, adversarial a…

Open Access Article

SHAXSIY INTERFEYSLARNI LОYIHALОVCHI INTELLEKTUAL TIZIM QURISH USULLARI

Maqоlada web interfeysni fоydalanuvchi uchun mоslashtirsh, fоydalanuvchilarning kasbiy ehtiyоjlari va manfaatlarini axbоrоt tizimlari resurslari bilan integratsiyalashuvini ta’minlaydigan mulоqоtni tashkil etishdan inte…

Open Access Article

SHAXSNI OVOZI ASOSIDA TANIB OLISH USULLARI

Turli tillar uchun shaxsni ovozi asosida tanib olish tadqiqotchilar uchun hali ham katta muammo boʻlib qolmoqda. Agar nutq namunasining talaffuzi kamroq boʻlsa, identifikatsiya tezligining aniqligi katta muammodir. Ushb…

Open Access Article

SHAXSNI TANIB OLUVCHI BIOMETRIK TIZIMLAR

Ushbu maqolada shaxsni identifikatsiyalovchi biometrik tizimlarda koʻp faktorli biometrik tizimnig tadbiqi taklif qilingan. Xаvfsizlik – hаr kuni biz tо‘qnаshаdigаn hаyоtimizning jihаti eshikni qulflаymiz, qimmаtbаhо nа…

Open Access Article

SINFLARNI MULTISINFLARGA AJRATISH VA PRETSEDENT OB’EKTLAR ORQALI IFODALASH

Annotatsiya. Ushbu maqolada tibbiy tashxislash masalalarida multisinf–pretsedent yondashuvi asosida bemorlarni tasniflashning nazariy asoslari ishlab chiqilgan. Tibbiy tashxis sinflarining ichki geterogenligini hisobga …

Open Access Article

SOLVING WHEAT SELECTION PROBLEMS USING THE DBSCAN ALGORITHM

This article discusses the solution to the problem of identifying complex hidden relationships between varieties by clustering using the DBSCAN algorithm, dividing the features of soft wheat varieties into groups (refle…

Open Access Article

SONLARNI KO‘PAYTIRISH QOIDASIGA ASOSLANGAN FAKTORIZATSIYALASH ALGORITMI

Ushbu maqolada faktorizatsiya masalasini hal qilish uchun katta sonlarni ko‘paytirishning Tom-Kuk algoritmi qadamlariga asoslangan xotira va hisoblash imkoniyatiga qarab o‘zgarishi mumkin bo‘lgan 200 bitli sonni faktorl…

Open Access Article

SPEECH COMMANDS RECOGNITION FOR UZBEK LANGUAGE USING AUDIO SPECTROGRAM TRANSFORMER

This paper presents a novel approach for training speech recognition models for the Uzbek language using the Audio Spectrogram Transformer (AST) algorithm. The study involves the collection of a dataset comprising speec…

Open Access Article

SPORT BIOMEXANIKASIDA ISHLATILUVCHI PORTATIV O‘LCHOV QURILMALARI VA ULARNING TAHLILI

Ushbu maqolada sport biomexanikasida ishlatiluvchi portativ qurilmalar, sensorlar va ularning tahlili haqida ma’lumotlar keltirilgan. Bunda sportchilarning biomexanik harakatini tahlil qilishda e’tiborga olinishi kerak …

Open Access Article

STATISTIK POS-TEGLASH ALGORTIMLARI (HMM, CRF) VA MATEMATIK MODELLARI

Ushbu maqolada o‘zbek tili uchun statistik part-of‑speech (POS) teglashning ikki asosiy paradigmasi, yashirin Markov modeli (HMM) va shartli tasodifiy maydon (CRF) matematik jihatdan tahlil qilinadi hamda ularning amali…

Open Access Article

SUN'IY INTELLEKTNI IQTISODIYOT TARMOQLARIDA QO‘LLANILISHI

Ushbu maqola Sun'iy intellektning iqtisodiyot tarmoqlarida qo'llanilishini o'rganib, ma'lumotlarni tahlil qilish, bashorat qilish va qaror qabul qilish jarayonlarini qanday o'zgartirganiga oydinlik kiritadi. Adabiyotlar…

Open Access Article

SUN’IY INTELLEKT ASOSIDA BARIATRIK JARROHLIKDAN KEYINGI KLINIK HOLATLARNI BASHORATLASH: XGBOOST, LIGHTGBM VA SVM MODELLARINING QIYOSIY TAHLILI

Mazkur tadqiqotda bariatrik jarrohlikdan keyingi klinik holatlarni bashoratlashda zamonaviy sun’iy intellekt algoritmlarining samaradorligi qiyosiy tahlil qilindi. Tadqiqotda 10000 ta bemorning anonimlashtirilgan longit…

Open Access Article

SUN’IY INTELLEKT TIZIMLARIDA O‘QITILGAN MODELNI HIMOYALASH ARXITEKTURALARI

Sun'iy intellekt (SI) sohasining jadal rivojlanishi bilan o‘qitilgan modellarni himoyalash masalasi tobora dolzarb muammoga aylanmoqda. Ushbu modellar katta hajmdagi ma'lumotlar va yuqori hisoblash resurslari asosida ya…

Open Access Article

SUN’IY INTELLEKT YORDAMIDA DARS JARAYONINI KUZATIB BORISH JARAYONLARI

Ushbu maqolada sun’iy intellekt dasturlari tahlili va ushbu tizim afzalliklari va kamchiliklari, ularning bir-biridan farqlari hamda dars jarayonida foydalanishning afzalliklari yoritilgan. Shuningdek, sun’iy intellekt …

Open Access Article

SUN’IY INTELLEKT YORDAMIDA MA’LUMOTLAR BAZASINI AVTOMATIK BOSHQARISH USULLARI

Mazkur maqolada sun’iy intellekt yordamida ma’lumotlar bazasini avtomatik boshqarish usullari tahlil qilinadi va gibrid boshqaruv metodikasi taklif etiladi. Tadqiqotda o‘z-o‘zini sozlaydigan ma’lumotlar bazalari, ish yu…

Open Access Article

SUN’IY INTELLEKTGA ASOSLANGAN ZARARLI DASTURLARNI ANIQLASH VA TAHLIL QILISH

Zararli dasturlar (malware) — kiberhujumchilarning eng xavfli qurollaridan biri bo‘lib, ular tobora murakkablashib, tezkor tarqalish va o‘z-o‘zini ko‘paytirish xususiyatiga ega bo‘lib bormoqda. Bundan tashqari, zamonavi…

Open Access Article

SUN’IY INTELLEKTNI AQLLI TA’LIM TIZIMLARIGA QO‘LLASH SAMARADORLIGI

Maqolada sun’iy intellekt va aqlli ta’lim tizimlari o‘rtasidagi munosabatlar ko‘rsatilgan. Raqamli texnologiyalar rivojlanayotganligi va ularni turli sohalarda maksimal darajada qo‘llash zarurligi sababli ushbu mavzu do…

Open Access Article

SUN’IY INTELLEKTNING ONTOLOGIK ASOSLARI VA BILIMLARNI IFODALASH MODELLARI

Mazkur maqolada sun’iy intellektning ontologik asoslari va bilimlarni ifodalash modellari tahlil qilingan. Ontologiyalar sun’iy intellekt tizimlarida bilimlarni strukturaviy tasvirlash va mantiqiy tahlil qilish uchun as…

Open Access Article

SUN’IY YO‘LDOSH TASVIRLARI VA SUN’IY INTELLEKT YORDAMIDA OROL DENGIZI HUDUDLARINI TADQIQ ETISH: TAJRIBALAR VA ILMIY MUAMMOLAR

Orol dengizi ekologik inqirozining oqibatlarini o‘rganish, uning geografik va ekologik holatini monitoring qilish dolzarb bo‘lgan ilmiy-texnik muammolardan hisoblanadi. Ushbu maqolada Orol dengizi hududlarida hozirgi ku…

Open Access Article

SURUNKALI KASALLIKLARNI MASOFADAN MONITORING QILUVCHI DASTURIY ILOVA ISHLAB CHIQISH

So‘nggi o‘n yil ichida bemorlarning sog‘lig‘ini masofadan nazorat qilish tizimlariga katta e’tibor berildi. Keksayib qolgan aholi sonining ko‘payishi va tibbiy yordamning yuqori narxi bemorlarning ahvolini masofadan naz…

Open Access Article

SUST SHAKLLANGAN JARAYONLARNI BASHORATLASHDA MOSLASHUVCHAN ANSAMBL METODOLOGIYASI

Bashoratlash modellarini bir marta hisoblangan og‘irliklar bilan birlashtirish, garchi statik yondashuvlarga nisbatan yutuqqa ega bo‘lsa-da, vaqt o‘tishi bilan ma’lumot xususiyatlari o‘zgarganda o‘z samaradorligini yo‘q…

Open Access Article

SUT BEZI SARATON KASALLIKLARINI SIMPTOMLARINI MASHINALI O‘QITISHGA TAYYORLASH BOSQICHLARI

Maqolada sut bezi saratoni kasalligiga chalingan bemorlarning kasallik varaqalari asosida kasalliklarni simtonlarni ifodalovchi mashinali o‘qitishga tayyorlash bosqichlari ishlab chiqilgan. Simptomlarni shakillantirishd…

Open Access Article

SUT SOGʻISH QURILMALARIDA IOT TEXNOLOGIYALARI YORDAMIDA JARAYONLARNI AVTOMATIK BOSHQARISH TIZIMLARINI TAKOMILLASHTIRISH

Ushbu maqolada sut sog‘ish qurilmalarida IoT texnologiyalari asosida avtomatik boshqaruv tizimini takomillashtirish masalasi tadqiq etilgan. Tadqiqotning maqsadi sut sog‘ish jarayonlarini monitoring qilish va boshqarish…

Open Access Article

SОLIQ TIZIMIDA BLОKCHEYN TEXNОLОGIYASINI QО‘LLASHNING XОRIJ TAJRIBASI

Maqоlada sоliq tizimida blоkcheyn terxnоlоgiyasini qо‘llash jahоn tajribasi о‘rganib chiqilgan. Sоliq tizimida blоkcheyn texnоlоgiyasini jоriy etish afzalliklari tahlil qilingan. О‘zbekistоn sоliq tizimida blоkcheyn tex…

Open Access Article

TABIIY TIL QOLIPLARINI N-GRAM METODI VOSITASIDA ANIQLASH

N-gram metodi – matn ma'lumotlaridagi qolip va munosabatlarni aniqlash uchun tabiiy tilni qayta ishlash (Natural Language Processing, NLP)da qo'llaniladigan matnni tahlil qilish usuli. Ushbu metod matnni n-gram deb atal…

Open Access Article

TABIIY TILNI QAYTA ISHLASH: AMALIYOTDA TEZKOR TAHLIL VA UNING YANGICHA YONDASHUVLARI

Ushbu maqola tabiiy tilni qayta ishlash texnologiyalari yordamida matnlarni tezkor va samarali tahlil qilishning amaliy jarayonlari hamda zamonaviy yondashuvlarini o‘rganishga bag‘ishlangan. Tabiiy tilni qayta ishlash b…

Open Access Article

TABIIY TILNING STATISTIK MODELLARI

Tabiiy tilning statistik modeli (Statistical Language Model, SLM) – tabiiy tilni qayta ishlashda qo‘llaniladigan zamonaviy vosita bo‘lib, u ma’lum tildagi so‘zlar ketma-ketligi ehtimolini bashorat qilishga qaratilgan. S…

Open Access Article

TANLANMA OBYEKTLARI ORASIDAGI YASHIRIN QONUNIYATLARNI ANIQLASH

Maqolada berilganlarni intellektual tahlil qilish yo‘li bilan yashirin qonuniyatlarni topish, hamda topilgan qonuniyatlarga asoslanib qurg‘oqchilikka chidamli bo‘lgan arpa navlarini aniqlash masalasi qaralgan. Natija si…

Open Access Article

TARMOQ ELEKTRON RESURSLARIGA DDOS HUJUMLARI TAHLILI

Ushbu maqola tarmoqqa ulangan elektron resurslarga DDoS hujumlari va ularni aniqlash va oldini olishda mashinali o‘qitishdan foydalanishning afzalliklari haqida umumiy ma’lumot beradi. Hujumlarning turlari, an’anaviy xa…

Open Access Article

TARMOQ MA’LUMOTLARIGA INTELLEKTUAL ISHLOV BERISH MODELLARI VA USULLARI

Ushbu ishda tarmoq ma’lumotlariga intellektual ishlov berishning zamonaviy modellari va usullari tahlil qilingan. Tarmoq ma’lumotlarining hajmi va murakkabligi ortib borayotgani sababli, ularni samarali tahlil qilish va…

Open Access Article

TARMOQ QURILMALARNING HAVSIZLIK IMKONIYATLARI VA ULARNING HIMOYA VOSITALARI TAHLILI

Mazkur maqolada Linux tizimi bilan bog‘liq tadqiqot ishlar natijalarini taqdim etiladi. Linuxning kuchli tarmoq havfsizlik imkoniyatlaridan foydalanadigan dasturiy ta’minotlar imkoniyatlari haqida holda missollar keltir…

Open Access Article

TASVIRDAN OB’YEKTLARNI ANIQLASHNING KLASSIK METODLARI

Ob'yektlarni aniqlash kompyuter koʻrish sohasining asosiy vazifalaridan biri boʻlib, tasvirlardan insonlar, yuzlar, transport vositalari, hayvonlar kabi maʼlum ob'yektlarni topish va ularni lokalizatsiya qilishdan ibora…

Open Access Article

TASVIRDAN OB’YEKTNI ANIQLASH USULLARI

Ushbu maqolada tasvirdan ob’yektni aniqlash masalalari va algoritmlari, xususan, R-CNN, Faster R-CNN va YOLO algoritmlari, algoritmlarning tasvirdan ob’yektni aniqlashdagi samaradorligi tahlil qilingan. Algoritmlarni ta…

Open Access Article

TAVSIYA ETISH TIZIMLARINING UMUMIY TAHLILI

Hozirda bir qancha axborot tizimlarida sun’iy intelektga asoslangan tavsiya etish tizimlari obyektlarni tavsiya etishda samarali qo‘llanilmoqda. Tavsiya etish tizimlari yordamida axborot tizimlarida ham foydalanuvchilar…

Open Access Article

TA’LIM SOHASIDA SUN’IY INTELLEKTDAN FOYDALANISH

Sun'iy intellektning (AI) ta'limga integratsiyasi an'anaviy o'rganish usullarini tubdan o'zgartirdi, shaxsiylashtirilgan tajribalarni taklif qildi, samaradorlikni va o’quvchilarning natijalarini oshirdi. Ushbu maqola aq…

Open Access Article

TA’LIM TIZIMIDA DASTURLASH ASOSLARINI O‘QITISHNING RIVOJLANISH TARIXI

Maqola maktablarda dasturlashni o‘qitishning rivojlanish tarixi va bu jarayonning hozirgi zamon ta'lim tizimlaridagi ahamiyatini o‘rganadi. Dasturlashni maktablarda o‘rgatishning dastlabki bosqichlari, rivojlanish tende…

Open Access Article

TEMATIK MODELLASHTIRISHNING ZAMONAVIY USULLARI

Tematik modellashtirish – tabiiy tilni qayta ishlash (Natural Language Processing, NLP) vazifalarining muhim komponenti bo`lib, turli sohalarda ishlatilishi mumkin. Tematik modellarida ikkita asosiy muammo mavjud: natij…

Open Access Article

TEXNIK HUJJATLARNI TANIB OLISHDA INTELLEKTUAL TIZIMLI METOD

Ushbu maqolada temir yo'l avtomatika va telemexanikasining montajli texnik hujjatlarining tuzilmasini tanib olish moduli haqida.

Open Access Article

THE CURRENT STATE OF COMPUTER SECURITY IN CORPORATE NETWORKS

A meaningful analytical review of the state of affairs in the field of information protection in recent decades has been carried out. The reasons for the origin of computer crimes are explained. Possible threats to the …

Open Access Article

THE CURRENT STATE OF THEORY AND PRACTICE OF INTELLIGENT CONTROL OF DRYING PROCESSES

Today, at the global level, the sustainable development of industrial production and digital transformation processes is being achieved through increasing energy efficiency, rational use of resources, and automation of …

Open Access Article

THE IMPORTANCE OF USING SATELLITE DATA IN 3D MODELING OF OIL AND GAS FIELDS

In recent decades, during the period of rapid development of science and technology, a new fundamental method for identifying and studying resources in oil and gas fields has enabled the use of a satellite system. Havin…

Open Access Article

THE MAIN WAYS TO INTRODUCE DIGITAL TECHNOLOGIES IN EDUCATION

This article examines the main pathways of implementing digital technologies in education, analyzing current trends, challenges, and opportunities. The research focuses on theoretical frameworks and literature analysis …

Open Access Article

THE MOVING OLOID

The oloid is a captivating geometric shape that has piqued the interest of mathematicians, artists, and enthusiasts alike. Its unique design and mesmerizing movement make it a subject of intrigue and exploration. In rec…

Open Access Article

THE PROBLEM OF CORRUPTION RISK MANAGEMENT AND ISSUES OF ITS DIGITALIZATION

The article is devoted to the issue of digitalization of the process of prevention of corruption factors. The task is considered in conjunction with the management of the personnel capacity of the customs service. The p…

Open Access Article

THREAT ANALYSIS AND PROTECTIVE MEASURES FOR VOICE-BASED IDENTIFICATION

This article presents an analysis of the threats and risks that may arise in the implementation of voice-based applications. In particular, the issues of classifying threats according to the STRIDE (Spoofing, Tampering,…

Open Access Article

TIBBIY TASHXIS QO‘YISH MASALALARINI YECHISHNING NAZARIY ASOSLARI

Maqolada kichik hajmli tibbiy tanlanmalar asosida tashxis qo‘yish masalalarini yechishning nazariy asoslari ko’rib o’tilgan. Ya’ni tibbiy tashxis masalalari sun’iy intellekt nuqtai nazaridan ma’lumot modalligi, bilim ma…

Open Access Article

TIBBIY TASVIR TAHLILINING DEEP LEARNING YORDAMIDA RIVOJLANISH TENDENSIYASI

Ushbu maqola tibbiy tasvirlarni deep learning (chuqur o‘qitish) algoritmlari yordamida tahlil qilish asoslari va ustunliklari keltirilgan, neyron tarmoqlari va deep learning modellarning hisoblash nazariyalari va ular a…

Open Access Article

TIBBIY TASVIRLAR ASOSIDA TERI KASALLIKLARINI SAMARALI TASNIFLASH USULLARI

Teri kasalliklari har yili millionlab insonlarning umriga zomin bo‘layotgan global sog‘liqni saqlash muammolaridan biri bo‘lib qolmoqda. Teri kasalliklarini erta aniqlash, to‘g‘ri va aniq tashxislash kasallikni oldini o…

Open Access Article

TIBBIY TASVIRLAR UCHUN TAKOMILLASHGAN MA‘LUMOT UZATISH PROTOKOLI

Ushbu maqolada zamonaviy tibbiyotda keng qo‘llaniladigan rentgen, KT, MRT va PET kabi tibbiy tasvirlarni samarali uzatish va saqlash muammolari yoritilgan. Katta hajmdagi tibbiy tasvirlar bilan ishlashda kechikishlar, s…

Open Access Article

TIJORAT BANKNING MOLIYA BOZORIDAGI XORIJIY TAJRIBASI

Hozirgi yilda qimmatli qog‘ozlar bilan operatsiyalarni amalga oshiradigan banklar bilan bank bo‘lmagan investitsiya muassasalari o‘rtasida raqobatning kuchayib borayotgani ko‘zatilmoqda. Bunda banklar o‘zlarining xuquql…

Open Access Article

TIZIMLI TAHLIL VA UNING AXBOROT TEXNOLOGIYALARIDAGI AHAMIYATI

Bugungi kunda tizimlarni tahlil qilishning dolzarbligidan biri global raqamli transformatsiya hisoblanib, bu davlat idoralari, xususiy sektor va butun dunyo iqtisodiyoti zamonaviy axborot texnologiyalari vositalaridan k…

Open Access Article

TRANSPORT MASALASINING TADBIQI: DORIXONALARGA DORI-DARMON YETKAZIB BERISH MISOLIDA

Ushbu ishda biz transport masalasining aniq hayotiy masalaga tadbiqini ko’rib o’tamiz. Hayotiy masala sifatida Samarqand shahridagi bir nechta dorixonalarga dori-armon yetkazib beruvchi aytim bazalar qaraladi. Maqsad ba…

Open Access Article

TRIVIUM, RC4 VA CHACHA OILALARI BO‘YICHA TADQIQOTLAR TAHLILI VA ILMIY BO‘SHLIQ

Tadqiqotning maqsadi RC4, Trivium va ChaCha oqimli shifr oilalari bo‘yicha kriptotahlil natijalarini yagona tasnif asosida tahlil qilish va ichki parametrlarni tanlash uchun ilmiy bo‘shliqni aniqlashdir. Metodologiya 40…

Open Access Article

TUPROQDAGI KUCHSIZ SUV-TUZ QAYTA TA’SIRINING AMALIY IDENTIFIKATSIYALANUVCHANLIGI: MODEL SEZGIRLIGI VA KUZATUV DIZAYNI

Tuproqdagi suv-tuz qayta ta’sirini kuzatuvlardan aniqlash imkoniyati model sezgirligi va o‘lchash usuliga bog‘liq. Ishda ushbu bog‘liqlik 0,60 m chuqurlikdagi bir jinsli, o‘simliksiz tuproq ustuni uchun tekshirildi. Ric…

Open Access Article

TUPRОQLАRNING SHO‘RINI YUVISH SОNI, MUDDАTI VА MЕ’YORINI АNIQLАSH SАMАRАDОRLIGNI ОSHIRISHDА DАSTURIY VОSITАDАN FОYDАLАNISH

Ushbu mаqоlаdа tuprоq eкоlоgiк mеliоrаtiv hоlаtini o‘rgаnish vа sho‘rlаngаn tuprоqlаrni mеliоrаtsiyalаsh ishlаrini rаqаmlаshtirish bоrаsidа оlib bоrilgаn ilmiy izlаnishlаr nаtijаlаri кеltirilgаn. Ilmiy хоdimlаr tоmоnidа…

Open Access Article

TURIZMDA TRANSPORT XIZMATLARI SIFATINI BAHOLASH KO‘RSATKICHLARINING AHAMIYATI

Chekka hududlarning rivojlanish imkoniyatlariga, xususan, turizmni rivojlantirishga ta’sir qiluvchi asosiy muammolardan biri mobillik va transportning qulayligi uchun qoniqarli darajada tashkil etilmaganligidir. Shu sab…

Open Access Article

TURIZMNING BARQAROR RIVOJLANISHIDA KREATIV INDUSTRIYALARNING ROLI

Mazkur ilmiy maqolada kreativ sanoatlarning turizmning barqaror rivojlanishidagi o‘rni va ahamiyati tahlil qilinadi. Tadqiqotning asosiy maqsadi kreativ iqtisodiyot elementlari – hunarmandchilik, gastronomiya, san’at, d…

Open Access Article

TURLI XILDAGI MA’LUMOTLARNI TAHLIL QILISH USULLARINING ZAMONAVIY HOLATI

Ushbu maqolada turli xildagi ma’lumotlarni tahlil qilish masalalarida tarqoq ma’lumotlarni tizimlashtirish, eng muhim ma’lumotlarni tanlash, ularni ma’lum bir tartibda joylashtirish to‘g‘risidagi tushunchalar keltirilga…

Open Access Article

U-NET CHUQUR O‘QITISH MODELI YORDAMIDA UMURTQA POG‘ONASINING KOMPYUTER TOMOGRAFIYASI TASVIRLARINI SEGMENTATSIYA QILISH

Ushbu maqolada umurtqa pog‘onasi tibbiy tasvirlaridan vertebra tuzilmalarini segmentatsiya qilishda U-Net konvolyutsion neyron tarmog‘i asosida semantik segmentatsiya modelini qo‘llash masalasi qaralgan. Kompyuter tomog…

Open Access Article

USING CONVOLUTIONARY NEURAL NETWORK (CNN) TO DETECT CANCER FROM MRI IMAGES

This study explores the step-by-step process of using a Convolutional Neural Network (CNN) model for detecting breast cancer from MRI images. Initially, the images undergo preprocessing, including denoising and normaliz…

Open Access Article

VEB HUJJAT KONTENTLARGA YO‘NALTIRILGAN VEB ANALITIKA MODELLARI VA ALGORITMLARI

Veb-kontentlarni samarali tahlil qilish uchun moʻljallangan analitika modellari va algoritmlarini taxlili keltirilgan. Tadqiqotda zamonaviy veb-resurslarning mazmunini tuzilmasi, semantikasi va foydalanuvchi interaksiya…

Open Access Article

VEKTOR FAZO MODELI HAMDA JUMLALAR O‘XSHASHLIGI O‘LCHOVLARIGA ASOSLANGAN SAVOL - JAVOB TIZIMI ISHLAB CHIQISH

Ushbu tadqiqot TF-IDF vektor fazo modeli va jumlalar o‘xshashligiga asoslangan yopiq domenli savol-javob (SJ) tizimini ishlab chiqishga bag‘ishlangan. Tizim Samarqand davlat xizmatlari markazi uchun foydalanuvchilarning…

Open Access Article

VIDEO ANALYTICS TERMS, AREAS OF APPLICATION, VIDEO TECHNOLOGIES CONTENT ANALYSIS

Video analytics is a technology that uses computer vision methods to automatically obtain various data based on the analysis of a sequence of images coming from video cameras in real time or from archived recordings. Vi…

Open Access Article

VIDEO IMAGE FIRE DETECTION ALGORITHM BASED ON SPATIO-TEMPORAL RELATIONSHIPS

This article presents an algorithm designed for the detection of fires within video sequences through the application of video data analysis techniques. The proposed methodology encompasses stages of image preprocessing…

Open Access Article

VIZUALIZATSIYA MASALALARIDA SUN’IY INTELLEKTNING ROLI

Maqоlada ma’lumоtlarni vizualizatsiya qilish muammоlari va bu muammоlarni hal qilishda sun’iy intellektning pоtensial rоli muhоkama qilinadi. Maqоlada ma’lumоtlarni samarali vizualizatsiya qilish zarurati, ma’lumоtlarni…

Open Access Article

WAVELET-TRANSFORMATSIYA HH QUYI-TASMASINING KOEFFITSIENTLAR STATISTIKASI ASOSIDA TASVIRDAGI SHOVQIN DARAJASINI ETALONSIZ ANIQLASH MEZONI

Maqolada raqamli tasvirdagi additiv shovqin darajasini etalon tasvirsiz baholash masalasi ko’rib chiqiladi. Mavjud shovqinni bartaraf etish usullarining aksariyati (BM3D, wavelet-chegaralash, FFDNet kabi) samarali ishla…

Open Access Article

WEB3 TECHNOLOGIES ADVANTAGES AND DIFFERENCES FROM WEB1, WEB2 TECHNOLOGIES

This article analyzes Web3 technologies, their advantages and differences from previous generations of web technologies – Web1 and Web2. Web3 represents a new era of the Internet, which emphasizes decentralization, secu…

Open Access Article

XALQARO VA MILLIY OLIY TA’LIM MUASSASALARIDA PROFESSOR-O‘QITUVCHILAR FAOLIYATINI BAHOLASHNING TAHLILI VA RIVOJLANISH ISTIQBOLLARI

Maqolada Dunyo mamlakatlaridagi oliy ta’lim muassasalarining pedagog xodimlari axborotlashtirish va raqamlashtirish sharoitida oliy ta’limni modernizatsiya qilish muammolari, pedagog kadrlar faoliyati baholash turlari, …

Open Access Article

XAOTIK AKSLANTIRISHLARGA ASOSLANGAN S JADVALLARNI HOSIL QILISH ALGORITMI

Mazkur maqolada sinus va tent xaotik akslantirishlaridan birgalikda foydalanish orqali hosil qilingan akslantirish yordamida S jadvallarni hosil qilish algoritmi taklif etilgan. Hosil qilingan xaotik akslantirishning bi…

Open Access Article

XOLESTEATOMA KASALLIGINING TASHXISLASH JARAYONIDA SUN’IY INTELLKT ELEMENTLARINI VA TEXNOLOGIYALARINING ROLI, YONDASHUVLARI VA USULLARI

Ushbu maqolada sun’iy intellekt elementlaridan foydalangan holda xolesteatoma kasalligini tashxislash jarayonini takomillashtirish hamda tibbiyot va axborot texnologiyalarining integratsiyasiga xususan tibbiyotda qo‘lla…

Open Access Article

XORIJIY MAMLAKATLARDA BANK SOHASIDA SUN’IY INTELLEKTDAN FOYDALANISH TAJRIBASI

Mazkur maqolada xorijiy davlatlar — AQSh, Yevropa mamlakatlari, Xitoy va Rossiyaning bank sohasida sun’iy intellekt (SI) texnologiyalaridan foydalanish tajribalari tahlil qilinadi. Jumladan, JPMorgan Chase, Bank of Amer…

Open Access Article

XORIJIY TURISTIK KORXONALARNING RAQAMLI MARKETINGDAN FOYDALANISH TAJRIBASI

Mazkur maqolada xorijiy turistik korxonalarning raqamli marketingdan foydalanish tajribasi tahlil qilinadi. Tadqiqot davomida yetakchi xalqaro kompaniyalar, jumladan Booking.com, Expedia Group hamda Airbnb misolida raqa…

Open Access Article

YER OSTI SIZOT SUV KO‘RSATGICHLARINI SIMSIZ UZATISHGA IMKON BERUVCHI MONITORING QURILMASI

Sizot suvlari resurslaridan oqilona foydalanish uchun ularning sathi, harorati va sifat ko‘rsatkichlarini uzluksiz nazorat qilish zarur bo‘lsa-da, mavjud monitoring vositalarining aksariyati faqat bitta ko‘rsatkichni o‘…

Open Access Article

YOMG‘IR IZLARINI OLIB TASHLASH ALGORITMLARI TAHLILI

Yomg‘ir tasvirlarda va videolarda keskin tebranishlarini keltirib chiqaradi va tashqi ko‘rish tizimlarining ishlashini yomonlashtiradi. Bu intensivlikning o‘zgarishi turli omillarga, masalan, kamera parametrlariga, yomg…

Open Access Article

YUQORI N-GRAM MODELLARINI O’ZBEK TILI MATNLARIGA QOʻLLASH

Tabiiy tilni qayta ishlashda kontekstdagi keyingi qaysi so’zni bashorat qilish vazifasi tilni modellashtirish deb ataladi. N-gram tahlili tilni qayta ishlashning muhim usuli boʻlib, u til tuzilishini tushunishga va gapd…

Open Access Article

YUZNI ANIQLASH ORQALI SHAXSNI IDENTIFIKATSIYA QILISHNING ZAMONAVIY YECHIMLARI

Maqoladashaxsniidentifikatsiyalash bo’yicha mavjud yechimlar, yuzni aniqlashtexnologiyalari ko‘rib chiqiladi. Ma’lumotlarbazasidanyuzlarniqidirishga qancha vaqt ketishibo'yichatizimlarningqiyosiytahlili o'tkazildi.Tizim…

Open Access Article

ZAMONAVIY KIBERHUJUMLAR VA ULARGA QARSHI HIMOYA CHORALARI

Ushbu maqolada zamonaviy kiberhujumlar, ularning turlari haqida maʼlumotlar berilgan. Phishing, DDoS hujumlari, ransomware, zaif nuqtalarga hujumlar va zararli dasturlar kabi hujumlarning asosiy xususiyatlari va taʼsiri…

Open Access Article

ZAMONAVIY TIBBIYOT AXBOROT TIZIMLARI UCHUN JARAYON MODELLARINI LOYIHALASH MASALASI

Bugungi kunda sog‘liqni saqlashni raqamlashtirish va sun’iy intellekt texnologiyalarini joriy qilish tibbiy xizmat sifatini tubdan takomillashtirish va yaxshilash uchun ulkan salohiyatga ega bo‘lgan asosiy sohalardan bi…

Open Access Article

АВТОМАТИЗИРОВАННАЯ СИСТЕМА РАСПОЗНАВАНИЯ ЗАРАЖЁННЫХ ФУЗАРИОЗОМ СЕМЯН КУКУРУЗЫ

В работе предложена схема автоматизированной системы для распознавания заражённых фузариозом семян кукурузы и отделения их от здоровых. Согласно предварительным исследованиям установлено, что заражённые семена кукурузы …

Open Access Article

АВТОМАТЛАШТИРИЛГАН ГИБРИД ПОЧТА ТИЗИМЛАРИНИ МОДЕЛЛАШТИРИШ, ТАҲЛИЛ ҚИЛИШ ВА СИМУЛЯЦИЯ АСОСИДА БАҲОЛАШ

Ушбу мақолада гибрид почта тизимларини моделлаштириш, уларнинг ишлаш жараёнларини таҳлил қилиш ҳамда симуляция усуллари асосида самарадорлигини баҳолаш масалалари кўриб чиқилади. Мақола доирасида тизим модели ишлаб чиқи…

Open Access Article

АДАПТИВНАЯ ОЦЕНКА ЛОКАЛЬНОЙ ПЛОТНОСТИ ОБЛАКА ТОЧЕК ДЛЯ ВЫЯВЛЕНИЯ ЗОН НЕДОСТАТОЧНОГО СКАНИРОВАНИЯ

Предложен метод выявления локальных зон недостаточного сканирования в неорганизованных облаках точек. В отличие от оценки плотности при заранее фиксированном числе соседей или радиусе, реализован связанный вложенный выб…

Open Access Article

АЛГОРИТМ И ВЫЧИСЛИТЕЛЬНЫЙ ЭКСПЕРИМЕНТ GERT-СЕТЕВОГО МОДЕЛИРОВАНИЯ ДЛЯ ОПИСАНИЯ ТРАНСПОРТНО-ТЕХНОЛОГИЧЕСКОГО ЦИКЛА БПЛА ПРИ ВНЕСЕНИИ ПЕСТИЦИДОВ И УДОБРЕНИЙ

В статье рассматриваются алгоритм и вычислительный эксперимент GERT сетевого моделирования транспортно технологического цикла беспилотных летательных аппаратов (БПЛА) при дифференцированном внесении пестицидов и удобрен…

Open Access Article

АЛГОРИТМ ИЗГОТОВЛЕНИЯ МИКРОСТРУКТУРИРОВАННЫХ ОПТИЧЕСКИХ ВОЛОКОН С НАВЕДЁННОЙ ХИРАЛЬНОСТЬЮ

В статье представлены результаты разработки технологии изготовления микроструктурированных оптических волокон (МСОВ) с наведённой хиральностью на основе метода stack-and-draw. Актуальность исследования обусловлена расту…

Open Access Article

АЛГОРИТМ ПАРАМЕТРИЧЕСКОГО УЧЕТА ВЛИЯНИЯ ПОДСТИЛАЮЩЕЙ ПОВЕРХНОСТИ НА ПОТЕРИ РАСПРОСТРАНЕНИЯ РАДИОВОЛН ПО ЭКСПЕРИМЕНТАЛЬНЫМ ДАННЫМ

Точность определения потерь распространения радиоволн ограничивается тем, что эмпирические модели описывают среду усредненной категорией местности и не различают открытую территорию, растительный покров и водную поверхн…

Open Access Article

АЛГОРИТМ ТЕСТИРОВАНИЯ РАДИОСТАНЦИИ НА ТЕПЛООТВОДЕ УСИЛИТЕЛЯ МОЩНОСТИ

В статье представлен алгоритм тестирования радиостанции на теплоотводе усилителя мощности, входящего в состав приёмо-передающего блока возимой радиостанции. Диагностика проводится путём измерения напряжений в контрольны…

Open Access Article

АЛГОРИТМЫ СИСТЕМЫ ОДНОСТОРОННЕГО МЕЖСЕТЕВОГО ВЗАИМОДЕЙСТВИЯ И СИСТЕМА ОБНАРУЖЕНИЯ ВТОРЖЕНИЙ

Система одностороннего межсетевого взаимодействия представляет собой комплекс алгоритмов, разработанных для обеспечения безопасности и эффективного обмена данными между сетями. Она использует уникальные алгоритмы переда…

Open Access Article

АНАЛИЗ ДАННЫХ О КИБЕРАТАКАХ И РАЗРАБОТКА МЕТОДА ВЫЯВЛЕНИЯ АНОМАЛИЙ С ПОМОЩЬЮ ИСКУССТВЕННОГО ИНТЕЛЛЕКТА

В данной статье рассматриваются вопросы анализа данных о кибератаках с использованием современных передовых технологий, основные методы, алгоритмы и практические аспекты разработки системы для выявления аномалий с испол…

Open Access Article

АНАЛИЗ И КЛАССИФИКАЦИЯ ПОСТОЯННЫХ АТАК ОТКАЗА В ОБСЛУЖИВАНИИ (PDOS)

В постоянно развивающейся сфере киберугроз атаки постоянного отказа в обслуживании (PDoS) становятся одной из наиболее разрушительных форм киберагрессии. В отличие от широко известных атак отказа в обслуживании (DoS), к…

Open Access Article

АНАЛИЗ ОСОБЕННОСТЕЙ ПЕРЕХОДА ОТ ТЕЛЕМАТИЧЕСКИХ СЛУЖБ К СЛУЖБАМ МУЛЬТИМЕДИА

Телекоммуникационные сети являются неотъемлемой частью общества, ускоряя обмен информацией и играя важную роль в цифровизации услуг. В данной статье рассматриваются значение телекоммуникационных сетей, направления их ра…

Open Access Article

АНАЛИЗ ФУНКЦИОНИРОВАНИЯ СИСТЕМ МАШИННОГО ЗРЕНИЯ ДЛЯ ОЦЕНКИ КАЧЕСТВА СЕЛЬСКОХОЗЯЙСТВЕННЫХ ПРОДУКТОВ

Рассматриваются преимущества и достижения в области технологий машинного зрения для оценки и классификации качества продуктов питания в сельском хозяйстве. Обсуждаются основные требования к автоматизированным системам м…

Open Access Article

АНАЛИТИЧЕСКАЯ МОДЕЛЬ ДЕФОРМИРУЕМОГО ВОЛНОВОДНОГО СЕНСОРНОГО ЭЛЕМЕНТА УСТРОЙСТВА ВВОДА СИМВОЛЬНОЙ ИНФОРМАЦИИ

Разработана параметрическая аналитическая модель деформируемого волноводного сенсорного элемента устройства ввода символьной информации, связывающая локальную силу нажатия, деформацию направляющей структуры, изменение е…

Open Access Article

АСИМПТОТИЧЕСКОЕ И ЧИСЛЕННОЕ РЕШЕНИЕ ПОЛУЛИНЕЙНОЙ СИСТЕМЫ ЗАДАЧИ ТЕПЛОПРОВОДНОСТИ С ПОГЛОЩЕНИЕМ ПРИ КРИТИЧЕСКОМ ПАРАМЕТРЕ

В данной работе мы изучаем асимптотическое поведение (при ->oo) решений системы полулинейной задачи теплопроводности с поглощением при критическом параметре. Асимптотика была установлена с использованием метода эталонны…

Open Access Article

АХБОРОТ КОММУНИКАЦИЯ ТИЗИМЛАРИДА АХБОРОТНИ ЧИҚИБ КЕТИШДАН ҲИМОЯЛОВЧИ ДАСТУРИЙ ТАЪМИНОТИНИНГ ЯРАТИШ (DLP ТИЗИМИ АСОСИДА)

Мазкур мақола ахборот коммуникация тизимларида ахборотни чиқиб кетишдан ҳимояловчи (DLP – Data leakage prevention) дастурий таъминотининг яратиш масалаларига қаратилган.

Open Access Article

АХБОРОТ ТИЗИМЛАРИДА ҲУЖУМ МАНБАЛАРИ РЎЙХАТИНИ ШАКЛЛАНТИРИШ ПРОЦЕДУРАСИ

Мақолада ахборот тизимларида бўладиган ҳужумнинг сабаб ва оқибатларини тадқиқ қилиш доирасида ахборот тизимларига қаратилган икки хил ҳужумга ажратилган бўлиб, улар, жисмоний ва юридик шахсларга қаратилган ҳужумлардир. …

Open Access Article

БИЛИМЛАР БАЗАСИНИ ЛОЙИҲАЛАШ ВА БОШҚАРИШ

Катта ҳажмдаги маълумотлардан керакли ахборотни излашда инструментал дастурий модулларнинг ҳаёт циклини узайтириш ҳамда самарадорлигини ошириш учун ишлатиладиган технологиялар, интеллектуал тизимлари, ақлли дастурий маҳ…

Open Access Article

ВЕБ-РАЗРАБОТКА И СИСТЕМЫ ЭЛЕКТРОННОГО УЧЁТА ПРИЁМА ВРАЧЕЙ: ОБЗОР ТЕХНОЛОГИЙ И ПОДХОДОВ

В работе проведён систематический обзор технологий и подходов к разработке веб-систем электронного учёта приёма врачей. Методологическую основу составили сравнительный анализ и контент-анализ 10 литературных и нормативн…

Open Access Article

ВЕТЕРИНАРИЯ ЯГОНА АХБОРОТ ТИЗИМИНИ ИШЛАБ ЧИҚИШДА РАҚАМЛИ ИНТЕГРАЦИЯ

Ушбу мақолада Ветеринария ягона ахборот тизимини ишлаб чиқиш жараёнлари ҳақида фикр юритилган бўлиб, унда ахборот тизимнинг модуллари, улар орасидаги муносабатлар, ахборот тизимини ишлаб чиқишда фойдаланилган технология…

Open Access Article

ВИДЫ КИБЕРПРЕСТУПЛЕНИЙ И ИХ ПРОЯВЛЕНИЯ В СОЦИАЛЬНЫХ СЕТЯХ

В данной работе рассматриваются основные виды киберпреступлений и их проявления в социальных сетях. Анализируются такие явления, как кибербуллинг, фишинг, мошенничество с кредитными картами, распространение наследственн…

Open Access Article

ГИБРИДНЫЙ ФРЕЙМВОРК ДЛЯ РОБАСТНОГО УПРАВЛЕНИЯ РЕКТИФИКАЦИОННЫМИ КОЛОННАМИ В УСЛОВИЯХ НЕОПРЕДЕЛЁННОСТИ РЕЖИМНЫХ ПАРАМЕТРОВ

В работе предложен гибридный фреймворк, объединяющий цифровой двойник колонны с политикой обучения с подкреплением, обучаемой офлайн на двойнике при явной рандомизации параметров неопределённости и дообучаемой онлайн по…

Open Access Article

ДИНАМИЧЕСКАЯ ОПТИМИЗАЦИЯ РАСПРЕДЕЛЕНИЯ РЕСУРСОВ КОМАНДЫ В ИТ-ПРОЕКТАХ С УЧЁТОМ НАКОПЛЕНИЯ ТЕХНИЧЕСКОГО ДОЛГА

Предложена динамическая математическая модель распреде-ления мощности команды в ИТ-проекте, в которой техниче-ский долг введён как самостоятельная фазовая переменная x2, связанная с бэклогом x1 контуром отрицательной об…

Open Access Article

ИНДИВИДУАЛИЗАЦИЯ РАБОТЫ СТУДЕНТОВ ВУЗОВ ПРИ ОРГАНИЗАЦИИ САМОСТОЯТЕЛЬНЫХ РАБОТ В СИСТЕМЕ HEMIS

В статье рассматривается проблема изучения различных подходов и методов оценки качества образования on-line обучении на примере системы HEMIS. Проанализированы значение самостоятельной работы студентов (СРС) в процессе …

Open Access Article

ИНЖЕНЕРИЯ ТРЕБОВАНИЙ ПРИ РАЗРАБОТКЕ ИНТЕГРИРОВАННОЙ ИНФОРМАЦИОННОЙ СИСТЕМЫ УПРАВЛЕНИЯ УЧЕБНО-МЕТОДИЧЕСКОЙ ДЕЯТЕЛЬНОСТЬЮ В ВУЗЕ

В статье рассматривается методологический подход к инженерии требований при разработке интегрированной информационной системы управления учебно-методической деятельностью высшего учебного заведения. Актуальность исследо…

Open Access Article

ИНСОН ҲИС-ТУЙҒУЛАРИНИ АНИҚЛАШНИНГ НЕЙРОН ТАРМОҚ МОДЕЛЛАРИ

Мазкур мақола инсон юз ифодалари орқали унинг ҳис-туйғуларини аниқлашда фойдаланиш мумкин бўлган нейрон тармоқ моделлари таҳлилига бағишланган бўлиб, унда ҳис-туйғуларни автоматик аниқлашга оид классик ва замонавий ёнда…

Open Access Article

ИНТЕЛЛЕКТУАЛ АХБОРОТ ЭНЕРГЕТИКА ТИЗИМЛАРИДА ҚАРОР ҚАБУЛ ҚИЛИШГА КЎМАКЛАШИШ ТИЗИМИ МАСАЛАЛАРИ ЕЧИМЛАРИНИНГ АЛГОРИТМЛАРИ

Мақолада интеллектуал энергетика ахборот тизимини яратиш ва қўллаш учун тамойил ва талаблар шакллантирилган ҳамда маълумотлар базаси, билимлар базаси ва бошқарув жараёнлари масалалари ўртасидаги функционал ўзаро алоқала…

Open Access Article

ИНТЕЛЛЕКТУАЛ ЎҚИТИШ ТИЗИМЛАРИНИ АВТОМАТЛАШТИРИШДА БИЛИМ ОЛУВЧИ МОДЕЛИНИ ЛОЙИҲАЛАШТИРИШ

Интеллектуал ўқитиш тизимларини автоматлаштириш ёрдамида мутахассисларни тайёрлаш масалалари кўриб чиқилган. Бунда билим олувчи модели асосида ўрганилаётган предмет соҳа бўйича жараёнлар, ҳодисалар ва қонуниятларнинг мо…

Open Access Article

ИНТЕЛЛЕКТУАЛЬНЫЙ АНАЛИЗ МЕДИЦИНСКИХ ДАННЫХ В ЗАДАЧАХ РАННЕЙ ДИАГНОСТИКИ ВИЧ-ИНФЕКЦИИ

В статье рассматриваются современные методы ранней диагностики ВИЧ-инфекции на основе технологий Data Mining и Machine Learning. Проведён анализ традиционных методов диагностики ВИЧ и их ограничений. Особое внимание уде…

Open Access Article

ИНТЕЛЛЕКТУАЛЬНЫЙ АНАЛИЗ НЕЧЕТКОЙ БИПОЛЯРНОЙ ИНФОРМАЦИИ В КЛИНИЧЕСКОЙ МЕДИЦИНЕ: ПОДХОДЫ И РЕШЕНИЯ

Данная статья посвящена актуальной проблеме интеллектуального анализа нечёткой биполярной информации в клинической медицине. В условиях постоянно растущего объема и сложности медицинских данных, характеризующихся неопре…

Open Access Article

ИСКУССТВЕННЫЙ ИНТЕЛЛЕКТ - КАК ЕЖЕДНЕВНЫЙ ПОМОЩНИК УЧИТЕЛЯ В СРЕДНИХ ШКОЛАХ

В современном мире образовательный процесс находится на стыке технологических инноваций и традиционных методов обучения. Искусственный интеллект (ИИ-помощник) - как последний технологический рубеж для всего человечества…

Open Access Article

ИСКУССТВЕННЫЙ ИНТЕЛЛЕКТ В СИСТЕМАХ ЭЛЕКТРОННОГО ПРАВИТЕЛЬСТВА

ИИ означает множество разных вещей для многих людей. Отчасти это связано с тем, что ИИ — это общий термин для различных типов технических подходов и методов. Важно признать, что способы восприятия ИИ, а также различные …

Open Access Article

ИССЛЕДОВАНИЕ АППАРАТНО-ПРОГРАММНОГО ОБЕСПЕЧЕНИЯ ДЛЯ ПЕРВИЧНОЙ ДИАГНОСТИКИ ЗАБОЛЕВАНИЙ ЖЕЛУДОЧНО-КИШЕЧНОГО ТРАКТА

В данной статье проведен анализ аппаратно-программных средств, предназначенных для первичной диагностики заболеваний желудочно-кишечного тракта. Анализ включает в себя изучение принципов функционирования программного об…

Open Access Article

ИҚТИСОДИЁТДА BIG DATA ТЕХНОЛОГИЯСИНИ ҚЎЛЛАШ ИСТИҚБОЛЛАРИ

Мақолада иқтисодиётда катта маълумотлар технологиясини қўллаш тахлили ва уни такоммилаштириш масалари кўриб чиқилган. Статистик маълумотлар ва таҳлилий шарҳлар, тадқиқот мавзуси бўйича Ўзбекистон ва хорижий илмий нашрла…

Open Access Article

КЛАСТЕРЛАШ УСУЛИГА АСОСЛАНГАН МУЛЬТИМОРБИД БЕМОРЛАРНИНГ ҲОЛАТИНИ БАШОРАТ ҚИЛИШ АЛГОРИТМИ

Мақолада юрак қон-томир касалликларига чалинган мультиморбид беморларнинг ҳолатини башорат қилишда бўлинувчи иерархик кластерлаш алгоритми ишлаб чиқиш масаласи ёритилган. Ушбу алгоритм Уорднинг минимал дисперсия усули в…

Open Access Article

КОМБИНИРОВАННЫЙ МЕТОД ИЗМЕРЕНИЯ ЭКВИВАЛЕНТНОЙ ИЗОТРОПНО-ИЗЛУЧАЕМОЙ МОЩНОСТИ ДЛЯ РАЗНОРОДНЫХ КЛАССОВ РАДИОТЕХНИЧЕСКИХ СИСТЕМ

Точное измерение ЭИИМ в широком диапазоне практических условий – в том числе для импульсных мощных СВЧ-систем, антенн действующих базовых станций и крупногабаритного сертифицируемого оборудования с интегрированным генер…

Open Access Article

КОМПЬЮТЕРНОЕ МОДЕЛИРОВАНИЕ СИСТЕМЫ ДИАГНОСТИКИ РАКА МОЛОЧНОЙ ЖЕЛЕЗЫ НА ОСНОВЕ ИСКУССТВЕННОГО ИНТЕЛЛЕКТА

В статье рассматриваются принципы компьютерного моделирования системы диагностики рака молочной железы на основе технологий искусственного интеллекта и машинного обучения. Формализуется задача моделирования скрининговог…

Open Access Article

КОНТИНУАЛЬНАЯ МОДЕЛЬ ПЕРЕНОСА КОЛИЧЕСТВА ДВИЖЕНИЯ В ВЯЗКО-УПРУГО-ИНЕРЦИОННЫХ ДЕФОРМИРУЕМЫХ СРЕДАХ

В работе разработана новая континуальная модель переноса количества движения в вязкоупругих и вязко-инерционных деформируемых средах. Предлагаемый подход расширяет классическую гидродинамическую теорию за счёт учёта мол…

Open Access Article

КОНТРАСТИВНОЕ ПРЕДСТАВЛЕНИЕ ПОВЕДЕНИЯ И КОНТЕНТА ДЛЯ ПРОГНОЗИРОВАНИЯ МОНЕТИЗАЦИИ ВИДЕОИГР

В работе рассматривается задача прогнозирования монетизации пользователей в видеоиграх в условиях гетерогенных мультимодальных данных. Основное внимание уделяется преодолению семантического разрыва между поведенческими …

Open Access Article

КОРПОРАТИВ ЭЛЕКТРОН КУТУБХОНА ТИЗИМЛАРИДА ЮРИДИК АДАБИЁТЛАРНИ ИНТЕЛЛЕКТУАЛ ҚИДИРИШ ТИЗИМИ ФУНКЦИОНАЛ ТУЗИЛМАСИ

Ҳуқуқшунослик соҳасидаги илмий ва ўқув адабиётларни қидириш илғор тажрибаларини таҳлил қилиш тегишли ва ишончли адабиётларни қидиришнинг энг самарали усуллари ва воситаларини аниқлашга имкон беради. Илмий журналлар, эле…

Open Access Article

КОРХОНАНИНГ БАРҚАРОР РИВОЖЛАНИШИНИНГ ДОИМО ТАКОМИЛЛАШУВЧАН АХБОРОТ МОДЕЛИ

Мақолада барқарор ривожланиш концепцияси ва ундаги муаммолар, ечиладиган масалалари ҳамда унинг ажралмас таркибий қисми ҳисобланган доимо такомиллашувчи цикли жараёнлари ва функционал масалалари тизимли таҳлил қилинган.…

Open Access Article

МАСОФАВИЙ ТАЪЛИМНИ ТАШКИЛ ЭТИШДА МУСТАҚИЛ ТАЪЛИМНИНГ АҲАМИЯТИ

Мақолада Ўзбекистонда масофавий таълимни ташкил қилишниинг норматив ҳуқуқий асослари, Қарши давлат университетида масофавий таълимни ривожлантириш учун Жаҳон банки сармояси асосида “Ўзбекистон олий таълим муассасаларида…

Open Access Article

МАТНЛАРНИ ВЕКТОРЛАШНИ TF_IDF КВАНТ АЛГОРИТМИ

Ушбу мақолада матнли маълумотларни векторлашда квант ҳисоблашга асосланган TF_IDF алгоритмидан фойдаланиш таклиф этилган. Квант TF_IDF алгоритми ҳар бир сўз квант ҳолатларини векторлар орқали ифодалашга имкон беради. Та…

Open Access Article

МАТНЛИ МАЪЛУМОТЛАРДАГИ ХАТОЛИКЛАРНИ БАРТАРАФ ЭТИШНИ КВАНТ АЛГОРИТМИ

Ушбу мақолада Левенштейн масофаси, генетик алгоритм ва квант ҳолатлар, Адамар гейти асосида имловий хатоликларни аниқлаш ва бартараф этиш алгоритми таклиф этилган. Бунда генетик алгоритм биологик эволюция тамойиллари ор…

Open Access Article

МАЪЛУМОТЛАР ОМБОРИНИ ҚУРИШДА ЗАМОНАВИЙ АРХИТЕКТУРАЛАРНИ ҚЎЛЛАШ УСУЛЛАРИ

Ушбу мақолада лямбда ва каппа маълумотлар архитектурасини ахборот тизимлари воситасида таққослаш ўрганилган. Ҳар бир архитектуранинг асосий тамойиллари тавсифланиб, турлича фойдаланиш ҳолатларида уларнинг афзалликлари в…

Open Access Article

МАЪЛУМОТЛАРНИ ИНТЕГРАЦИЯЛАШДА ҚОИДАЛАР ВА БИЛИМЛАР БАЗАСИНИ ЛОЙИҲАЛАШ

Мақола, маълумот интеграциясининг асосий мақсадлари ва бошқа муҳим тузилмавий тушунчаларни таърифлаш, интеграция ядросининг элементларини, қўлланадиган қўлланмалар ва процедуралар тўғрисида маълумот беради. Билимлар Баз…

Open Access Article

МЕТОД КОРРЕКЦИИ РЕЗУЛЬТАТОВ ПРОГНОЗИРОВАНИЯ ОТКАЗОВ В ВОЛОКОННО-ОПТИЧЕСКИХ СИСТЕМАХ ПЕРЕДАЧИ ИНФОРМАЦИИ

В статье рассматривается метод коррекции результатов прогнозирования отказов в волоконно-оптических системах передачи информации, основанный на совместном применении мониторинга состояния оборудования, анализа эксплуата…

Open Access Article

МЕТОДЫ И АЛГОРИТМЫ ОЦЕНКИ РАБОТОСПОСОБНОСТИ КОМПЬЮТЕРНОЙ СЕТИ

В статье предлагается подход, позволяющий получить оценку надёжности системы передачи данных, содержащий описание вычислительных схем, алгоритмов, моделей оценки различных аспектов надежности: метод расчета работоспособ…

Open Access Article

МНОГОКОМПОНЕНТНЫЙ МЕТОД ОЦЕНКИ НАДЁЖНОСТИ КАДАСТРОВОГО СЕРВИСА В УПРАВЛЕНИИ РЕСУРСАМИ ТЕЛЕКОММУНИКАЦИЙ

Рассмотрена задача оценки надёжности цифровой кадастровой системы, используемой для управления ресурсами телекоммуникационной инфраструктуры. Показано, что оценка только технической доступности ИТ-платформы не отражает …

Open Access Article

МНОГОКРИТЕРИАЛЬНАЯ ПОСТАНОВКА ЗАДАЧИ СИНТЕЗА СТРУКТУРЫ И ПАРАМЕТРОВ ОБРАБОТКИ КОСМИЧЕСКИХ СНИМКОВ

В статье рассматривается формализованный подход к постановке многокритериальной задачи синтеза структуры и параметров конвейеров обработки данных дистанционного зондирования Земли (ДЗЗ). Предложена математическая модель…

Open Access Article

МОБИЛ ИЛОВАЛАР ФАОЛИЯТИНИ СУНЪИЙ ИНТЕЛЛЕКТ ЁРДАМИМДА ОПТИМАЛЛАШТИРИШ

Ушбу мақолада банк мижозларига хизмат кўрсатишда чатботларнинг ўрни очиб берилган, сунъий интеллект ёрдамида виртуал маслаҳатчилар ёрдамида мобил иловалар фаолиятини такомиллаштириш масаласи баён этилган. Чатботларнинг …

Open Access Article

МОДЕЛИ И АЛГОРИТМЫ ВЫБОРА КОНФИГУРАЦИИ RFID-СИСТЕМЫ БИБЛИОТЕКИ ПРИ НЕПОЛНЫХ ИСХОДНЫХ ДАННЫХ

Рассмотрена задача выбора конфигурации RFID-системы для автоматизации выдачи, возврата, самообслуживания, противокражного контроля и инвентаризации в библиотеке. Сложившаяся практика опирается на балльные оценки и анкет…

Open Access Article

МОДЕЛИ ОБСЛУЖИВАНИЯ ОЧЕРЕДЕЙ НА УЗЛАХ СЕТИ ТЕЛЕКОММУНИКАЦИИ

Рассмотрены существующие статистические алгоритмы и потоковые модели обслуживания очередей на узлах сети телекоммуникации, приведены основные требования к методам обслуживания очередей, предложена модель динамического г…

Open Access Article

МОДЕЛИРОВАНИЕ МНОГОУРОВНЕВОЙ РАСПРЕДЕЛЕННОЙ ПРОГРАММНОЙ АРХИТЕКТУРЫ IoT НА ОСНОВЕ ЦЕПОЧКИ ОПЕРАТОРОВ

Предложена формальная модель цепочки операторов для управления потоками данных в распределённых IoT-системах. На её основе синтезирована многоуровневая архитектура Sensor–Edge–Fog–Cloud, объединяющая сбор, фильтрацию, а…

Open Access Article

МУАССАСА АХБОРОТ ТИЗИМЛАРИДА ҲУЖУМ ИЗЛАРИНИ ТАСНИФЛАШДА МОСЛАШТИРИЛГАН НЕЙРО–НОРАВШАН ТИЗИМИ

Мақолада ахборот тизимда бўлиб ўтган ҳужум изларини қидириш, аниқлаш ва аниқланган изларни датасетини қуриш орқали келажакда шу каби ҳужум амалга оширилаётган фойдаланувчи ҳаракати кўзатилса, ушбу ҳаракатни блокга солиш…

Open Access Article

МУЛЬТИМЕДИА ТЕХНОЛОГИЯСИДАН ФОЙДАЛАНИШ СОҲАЛАРИ

Мақолада мультимедиа технологиясидан фойдаланиш соҳалари хақида маълумотлар баён этилган. Шу билан биргаликда мультимедиа технологиясининг халқ хўжалигининг соҳалардаги амалий татбиғи ва самараси хақидаги маълумотлар ҳа…

Open Access Article

МУЛЬТИМЕДИА ТЕХНОЛОГИЯСИНИНГ ЯРАТИЛИШ БОСҚИЧЛАРИ ВА ТАТБИҚ ЭТИШ СОҲАЛАРИ

Мультимедиа технологиялари, информация ва ахборот технологиялари соҳасида катта аҳамиятга эга бўлиб, уларнинг яратилиш босқичлари ва татбиқ этиш соҳалари ўзгарувчан ва инновацион ривожланишларга йўл очилди. Мақолада, му…

Open Access Article

НОМИНАЛ МАЪЛУМОТЛИ ФАЗОДА АХБОРОТ ЎЛЧОВИНИ АНИҚЛАШГА АСОСЛАНГАН ИНФОРМАТИВ БЕЛГИЛАРНИ ТАНЛАШ АЛГОРИТМИ

Мақолада маълумотларни интеллектуал таҳлил қилиш масалаларидан объектларни тасвифловчи белгилар фазоси ўлчамини камайтириш масаласини ечиш бош мия саратони касалликларига тадқиқ этилган. Дастлаб бунда тиббиёт соҳаси мут…

Open Access Article

НУТҚ СИГНАЛЛАРИ СИФАТИНИ БАҲОЛАШ ВА ИШЛОВ БЕРИШ ҚОИДАЛАРИ

Нутқ сигналларини қайта ишлаш ҳозирги куннинг энг истиқболли ва тез ривожланаётган йўналишларидан бири бўлиб, у тимсолларга ишлов бериш соҳасини машҳур йўналишларидан биридир. Бунда шовқин нутқ сигналларига салбий таъси…

Open Access Article

НУТҚ СИГНАЛЛАРИДАН ШОВҚИНЛАРНИ БАРТАРАФ ЭТИШ ВОСИТАЛАРИ

Мазкур тадқиқот иши нутқ сигналларини қайта ишлашни замонавий технологиялари, хусусан, шовқин пасайтириш воситалари таҳлили ҳамда аудио маълумотлар сифатини яхшилашда улардан фойдаланишга бағишланган. Сўнгги ўн йилликла…

Open Access Article

ОБНАРУЖЕНИЕ СОСТОЯНИЯ ВОДИТЕЛЯ И НАЛИЧИЯ МОБИЛЬНОГО ТЕЛЕФОНА С ПОМОЩЬЮ КОМПЬЮТЕРНОГО ЗРЕНИЯ

В данной работе рассматриваются методы обнаружения состояния водителя и наличия мобильного телефона в руках с использованием технологий компьютерного зрения. Мы разработали модели, основанные на предобученных сетях, так…

Open Access Article

ОБУЧЕНИЕ И НАСТРОЙКА НЕЙРОННОЙ СЕТИ НА БАЗЕ ПОДГОТОВЛЕННЫХ ДАННЫХ ДЛЯ МОДУЛЯ ОБНАРУЖЕНИЯ ЛИЦ

В статье исследуется новаторский подход к обнаружению лиц с использованием нейронных сетей, основанных на архитектуре ResNet и сети пирамидальных характеристик (FPN). Основное внимание уделяется применению функции потер…

Open Access Article

ОБЪЕКТЛАРНИНГ МУҲИМЛИЛИК ДАРАЖАЛАРИГА МОС КЛАСТЕРЛАШ ВА СИНФЛАШТИРИШ АЛГОРИТМЛАРИ

Мақолада белгилар қиймати аниқ сонлардан иборат бўлган объектларни кластерлаш ва синфлаштириш масаласи муфассал тадқиқ этилган. Ушбу тадқиқотда берилган барча объектлар ихтиёрий равишда r-та синфга ажратилади. Бу синфла…

Open Access Article

ОБЪЯСНЕНИЕ ЭМОЦИОНАЛЬНОГО СОСТОЯНИЯ ЧЕЛОВЕКА С ИСПОЛЬЗОВАНИЕМ ОНТОЛОГИЙ

Сегодня онтология становится частью различных подходов к работе с человеком, его эмоциями, навыками и потребностями в плоскости инновационных технологий. Безусловно, такое преобразование философской мысли позволяет опти…

Open Access Article

ОЛИЙ ТАЪЛИМ МУАССАСАЛАРИДА СУНЪИЙ ИНТЕЛЛЕКТДАН ФОЙДАЛАНИШНИНГ МУАММО ВА ЕЧИМЛАРИ

Ушбу мақола олий таълим муассасаларида сунъий интеллектдан фойдаланишнинг муаммо ва ечимларига бағишланган. Мақолада сунъий интеллектнинг аҳолининг яшаш тарзи, билим олиши ва ривожланишига таъсирлари ҳар томонлама ёрити…

Open Access Article

ОПТИМИЗИРОВАННАЯ ОБЛЕГЧЁННАЯ YOLOV5S ДЛЯ РАННЕГО ОБНАРУЖЕНИЯ СЕЛЬСКОХОЗЯЙСТВЕННЫХ ПОЖАРОВ

Сельскохозяйственные пожары представляют серьёзную угрозу для продовольственной безопасности, экосистем и сельской экономики, что требует их раннего обнаружения. В работе предлагается облегчённая версия YOLOv5s, оптимиз…

Open Access Article

ОСОБЕННОСТИ ВНЕДРЕНИЯ ТЕХНОЛОГИИ WTTX В СЕТЯХ ТЕЛЕКОММУНИКАЦИИ

В данной статье приведен анализ архитектуры технологии WTTx (Wireless to the x), особенности развития и внедрения на сетях телекоммуникации. Технология WTTx является важным направлением развития современных беспроводных…

Open Access Article

ПЕРСПЕКТИВЫ И ТРЕНДЫ ЦИФРОВОЙ ТРАНСФОРМАЦИЕЙ СЕЛЬСКОГО ХОЗЯЙСТВА УЗБЕКИСТАНА

В статье рассмотрены такие глобальные вопросы, как Цифровая трансформация сельского хозяйства Узбекистана является ключевым направлением модернизации аграрного сектора, учитывая растущую роль технологий в повышении эффе…

Open Access Article

ПОВЫШЕНИЕ ЭНЕРГОЭФФЕКТИВНОСТИ СИСТЕМ HVAC МЕТОДАМИ ИСКУССТВЕННОГО ИНТЕЛЛЕКТА

Статья посвящена проблеме повышения энергоэффективности систем отопления, вентиляции и кондиционирования воздуха (HVAC) в крупных коммерческих зданиях. Рассматривается разработка и внедрение платформы управления на базе…

Open Access Article

ПОСТРОЕНИЕ ДИНАМИЧЕСКИХ МОДЕЛЕЙ ТЕХНОЛОГИЧЕСКИХ СИСТЕМ ОБРАБОТКИ НЕЖЕСТКИХ ОСЕСИММЕТРИЧНЫХ ДЕТАЛЕЙ

В статье рассматривается построение динамических моделей технологических систем обработки нежестких осесимметричных деталей, особенно в контексте точения на токарных станках. Основное внимание уделено математическому оп…

Open Access Article

ПРИМЕНЕНИЕ ИНФОРМАЦИОННЫХ ТЕХНОЛОГИЙ ДЛЯ МАТЕМАТИЧЕСКОГО МОДЕЛИРОВАНИЯ ПРОЦЕССОВ РАЗВИТИЯ ВИРУСНОГО ГЕПАТИТА B

В данной работе представлены результаты применения современных информационных технологий для количественного анализа регуляторных механизмов функционирования гепатоцитов и динамики вируса гепатита B. Исследование основа…

Open Access Article

ПРИМЕНЕНИЕ МЕТОДА K-БЛИЖАЙШИХ СОСЕДЕЙ (K-NN) ДЛЯ ПОДБОРА ПЕРСОНАЛА: СОВРЕМЕННЫЕ ПОДХОДЫ И ПЕРСПЕКТИВЫ

В данной научной статье рассматривается применение метода k-ближайших соседей (k-NN) в сфере подбора персонала. Метод k-NN, изначально разработанный в области машинного обучения, находит свое применение в HR-аналитике д…

Open Access Article

ПРИМЕНЕНИЕ НЕЙРОННЫХ СЕТЕЙ ДЛЯ АУТЕНТИФИКАЦИИ ЛИЦА В ПЛАТЕЖНЫХ СИСТЕМАХ

В данной статье рассматриваются методы применения нейронных сетей, в частности сверточных нейронных сетей (CNN), для распознавания лиц в платежных системах. Биометрическая аутентификация на основе распознавания лиц стан…

Open Access Article

Проблема дефицита специалистов в области искусственного интеллекта: вызовы для Узбекистана

В статье рассматривается дефицит специалистов в области искусственного интеллекта как один из ключевых барьеров цифровой трансформации экономики и государственного управления Узбекистана. Цель исследования - выявить осн…

Open Access Article

ПРОГНОЗИРОВАНИЕ ОТКАЗОВ В ВОЛОКОННО-ОПТИЧЕСКИХ СИСТЕМАХ ПЕРЕДАЧИ ИНФОРМАЦИИ С МЕХАНИЗМОМ САМОАНАЛИЗА

В статье представлен алгоритм работы метода прогнозирования отказов в волоконно-оптических системах передачи информации (ВОСПИ), основанный на применении алгоритмов машинного обучения с механизмом самоанализа. Проведён …

Open Access Article

ПРОГНОЗИРОВАНИЕ ПОТРЕБНОСТИ РЕГИОНА В КАДРАХ С ПРОФЕССИОНАЛЬНЫМ ОБРАЗОВАНИЕМ

В статье обобщены теоретические подходы к систематизации факторов, определяющих соотношение спроса и предложения на рынках труда различных структурных уровней; конкретизировано значение экономических, социально-демограф…

Open Access Article

РАЗРАБОТКА АЛГОРИТМА ДЕЙСТВИЙ ОПЕРАТОРОВ ПРИ МОНИТОРИНГЕ ПЕРЕДАЧИ АЭРОНАВИГАЦИОННОЙ ИНФОРМАЦИИ В ТЕЛЕКОММУНИКАЦИОННОЙ СЕТИ

В авиационной сфере самое важное – это безопасность. Для его обеспечение авиационные компании выделают много ресурсов для поддержания надежной и стабильной работы объектов системы аэропорта, в том числе и системы монито…

Open Access Article

РАСПОЗНАВАНИЕ ЖЕСТОВЫХ ЯЗЫКОВ МЕТОДАМИ КОМПЬЮТЕРНОГО ЗРЕНИЯ: ОБЗОР И МЕСТО УЗБЕКСКОГО ЖЕСТОВОГО ЯЗЫКА

Мы систематизировали исследования 2017–2026 гг. по автоматическому распознаванию жестовых языков методами компьютерного зрения и попытались определить, какое место в этой области занимает узбекский жестовый язык (УзЖЯ).…

Open Access Article

РАСЧЕТ ГЕОМЕТРИЧЕСКИ НЕЛИНЕЙНЫХ ГИБКИХ АНИЗОТРОПНЫХ ПЛАСТИН СО СЛОЖНОЙ ФОРМОЙ

В данной работе рассматривается расчет геометрически нелинейных гибких анизотропных пластин со сложной формой. Основное внимание уделяется формулировке уравнений равновесия на основе вариационного принципа Лагранжа, исп…

Open Access Article

РАСЧЁТ ПОКАЗАТЕЛЕЙ НАДЁЖНОСТИ ВОССТАНАВЛИВАЕМЫХ СИСТЕМ C ПОЭЛЕМЕНТНЫМ РЕЗЕРВИРОВАНИЕМ

Представлена методика расчета показателей надежности восстанавливаемых волоконно-оптических систем передачи информации при поэлементном резервировании с постоянно активным резервом. На основе статистических данных об от…

Open Access Article

РАҚАМЛИ ИҚТИСОДИЁТ ТЕХНОЛОГИЯЛАРИДАН ФОЙДАЛАНГАН ҲОЛДА ЭЛЕКТРОН ТИЖОРАТНИ РИВОЖЛАНТИРИШ

Ушбу мақолада рақамли иқтисодиёт шароитида электрон тижоратни ривожлантириш муаммолари, бу соҳада республикамизда олиб борилаётган ишлар тўғрисида, уни ривожлантиришнинг йўллари ёритилган. Ўзбекистонда электрон тижоратн…

Open Access Article

РАҚАМЛИ ИҚТИСОДИЁТДА ИННОВАЦИЯЛАРНИНГ РОЛИ

Рақамли иқтисодиётни ривожлантиришда ушбу соҳага инновациялар ва инвестицияларни ажратиш муҳим аҳамият касб этмоқда. Рақамли иқтисодиёт соҳасида инновацияларни жорий этиш рақамли технологияларни ва замоновий дастурий во…

Open Access Article

РАҚАМЛИ ИҚТИСОДИЁТДА КОМПЬЮТЕР ЖИНОЯТЛАРИНИ БАРТАРАФ ЭТИШ АЛГОРИТМЛАРИНИНГ ТАДҚИҚИ

Ушбу мақолада рақамли иқтисодиёт шароитида компьютер жиноятларининг олдини олиш ва уларни бартараф этишга қаратилган замонавий усуллар таҳлили ўтказилган. Тармоқ ҳужумларини аниқлаш ва олдини олишда сунъий интеллект ҳам…

Open Access Article

РАҚАМЛИ ИҚТИСОДИЁТНИНГ ИЖТИМОИЙ-ИҚТИСОДИЙ ЖАРАЁНЛАРНИ БОШҚАРИШ ВА РЕЖАЛАШДАГИ МОҲИЯТИ

Мазкур мақола бугунги куннинг долзарб масалаларидан бўлган рақамли иқтисодиётнинг ижтимоий-иқтисодий жараёнларни бошқариш ва режалашдаги моҳиятини очиб беришга қаратилган. Рақамли иқтисодиётнинг янги технологиялари блок…

Open Access Article

РОБАСТНАЯ ИИ-ОПТИМИЗАЦИЯ УПРАВЛЕНИЯ РЕКТИФИКАЦИОННОЙ КОЛОННОЙ В УСЛОВИЯХ НЕОПРЕДЕЛЁННОСТИ С ИСПОЛЬЗОВАНИЕМ ОБЪЯСНИМЫХ ГИБРИДНЫХ МОДЕЛЕЙ

В работе предложен гибридный объяснимый робастный регулятор на основе динамической матрицы, объединяющий физически интерпретируемую линейную модель колонны с ансамблевой нейросетевой моделью невязок, обучаемой предсказы…

Open Access Article

РОЛЬ И ПЕРСПЕКТИВЫ ИСПОЛЬЗОВАНИЯ ЦИФРОВЫХ ТЕХНОЛОГИЙ В УЧЕТНОЙ ДЕЯТЕЛЬНОСТИ ПРЕДПРИЯТИЯ

В статье описывается роль и необходимость применения цифровых технологий в развитии финансового и бухгалтерского учета предприятия. Данная тема актуальна как для крупных корпораций, так и для малого и среднего бизнеса, …

Open Access Article

РОЛЬ МЕДИА ИМИДЖА В ТРАНСФОРМАЦИИ И ФИНАНСИРОВАНИИ ИМИДЖА ВЫСШИХ УЧЕБНЫХ ЗАВЕДЕНИЙ УЗБЕКИСТАНА: СТРАТЕГИИ, ВЫЗОВЫ И ПЕРСПЕКТИВЫ

В статье рассматривается важная роль современных медиа в развитии системы высшего образования Узбекистана. Автор, основываясь на статистических данных, проводит анализ стремительного процесса цифровизации и его влияния …

Open Access Article

РОЛЬ ЦИФРОВОГО МАРКЕТИНГА В ПРОДВИЖЕНИИ БИЗНЕС-ТУРИЗМА

В данной статье рассматривается роль цифрового маркетинга в индустрии делового туризма. Анализируются основные цифровые инструменты и стратегии, используемые для привлечения и удержания деловых путешественников, такие к…

Open Access Article

СИНТЕЗ УЗБЕКСКОЙ РЕЧИ НА БАЗЕ ГИБРИДНОЙ НЕЙРОСЕТЕВОЙ АРХИТЕКТУРЫ

В данной статье рассматриваются особенности разработки систем преобразования текста в речь, а также описываются ключевые этапы реализации TTS-системы. Основной целью работы является описание и определение составных моду…

Open Access Article

СОВРЕМЕННЫЕ ПОДХОДЫ ПРОГНОЗИРОВАНИЯ ДЛЯ ДИАГНОСТИКИ РАКА МОЛОЧНОЙ ЖЕЛЕЗЫ НА ОСНОВЕ ИНТЕЛЛЕКТУАЛЬНОГО АНАЛИЗА ДАННЫХ

В статье рассматриваются современные подходы прогнозирования и классификации при диагностике рака молочной железы на основе интеллектуального анализа данных. Описаны наиболее используемые датасеты и модальности, этапы п…

Open Access Article

ТАСВИР КОНТРАСТИНИ ОШИРИШ УСУЛИ ВА КОНТРАСТ БАҲОЛАШ МЕЗОН ОПТИМАЛ ЖУФТЛИГИ

Ҳозирги кунда мултимедиа қурилмалари ривожлангани сари рақамли тасвирлар сони ҳам кескин ўсиб бормоқда. Айрим ҳолларда ушбу рақамли тасвир контрасти етарли даражада бўлмаслиги сабабли, визуал сифатга жавоб бермайди. Яън…

Open Access Article

ТЕНДЕНЦИИ РАЗВИТИЯ ЦИФРОВОЙ ЭКОНОМИКИ В УЗБЕКИСТАНЕ

В данной статье рассматриваются тенденции развития цифровой экономики Узбекистана. Авторами представлены статистические данные, характеризующие уровень и динамику развития цифровой экономики в Узбекистане. По ряду индик…

Open Access Article

ТУРЛИ ТИПДАГИ МАЪЛУМОТЛАР ФАЗОСИДА ФИШЕР ТИПИДАГИ МЕЗОНГА АСОСЛАНГАН ИНФОРМАТИВ БЕЛГИЛАР МАЖМУАСИНИ ТАНЛАШ АЛГОРИТМИ

Мақолада Фишер типидаги мезонга асосланган информатив белгиларни танлаш алгоритми турли типдаги маълумотлар фазосидаги объектларнинг ўхшашлик даражасини аниқлаш ва улардан оптимал белгилар мажмуасини танлашга йўналтирил…

Open Access Article

ЎЗБЕК ФОНЕТИКАСИДАГИ ЭЛИЗИЯ ҲОДИСАСИНИНГ N-GRAM МОДЕЛИ УЧУН АФЗАЛЛИК ЖИҲАТЛАРИ

Маълумки, фонемалар нутқ оқимида турли оттенкаларда намоён бўлади ва бу оттенкаларнинг юзага келишига сабаб бўладиган комбинатор, позицион ёки бошқа турли омиллар мавжуд. Фонетик ҳодисалар ҳам аслида мана шу каби омилла…

Open Access Article

ЎРАМЛИ НЕЙРОН ТАРМОҚЛАР АСОСИДА БУЙРАК ЎСИМТАЛАРИНИ ТАСНИФЛАШ АЛГОРИТМИ

Буйрак ўсимталарини аниқлаш тиббий ташхислашнинг мураккаб ва долзарб масалаларидан бири бўлиб, уларни эрта аниқлаш ва тўғри ташхис қўйиш бемор ҳаётини сақлаб қолишда ўта муҳимдир. Буйракдаги ўсимталар кўп ҳолларда клини…

Open Access Article

УСТРОЙСТВО ДИСТАНЦИОННОГО МОНИТОРИНГА СМЕЩЕНИЙ ПРОЛЁТНЫХ КОНСТРУКЦИЙ

Разработаны модель и алгоритм работы устройства дистанционного мониторинга относительных смещений пролётных конструкций мостовых сооружений с применением радиотехнологий. Предложенная модель объединяет измерительные кан…

Open Access Article

ФРАКТАЛЬНЫЙ ПРЕПРОЦЕССИНГ КАДРОВ ДЛЯ УПРАВЛЕНИЯ СТРУКТУРОЙ GOP В СТАНДАРТИЗИРОВАННЫХ ВИДЕОКОДЕРАХ

Данная статья подчеркивает, что эффективность применения стандартизированных видеокодеров H.264, H.265 и H.266 зависит не только от перебора режимов внутри кадра, но и от того, насколько структура группы кадров (Group o…

Open Access Article

ХОДИМЛАР УЧУН Э ХИЗМАТЛАРНИ ТАНЛАШ УСУЛИ

Ушбу мақолада э-ҳукумат таркибидаги ахборот тизимларида кўрсатилаётган э-хизматлар мажмуасидан ташкилот ходимларига хизматларни муҳимлиги бўйича автоматик танлаб таклиф этиш масаласи қўйилади, автоматлаштирилган бошқару…

Open Access Article

ЧИЗИҚЛИ РЕГРЕССИЯДАН ФОЙДАЛАНГАН ҲОЛДА ЮКЛАРНИ РЕСПУБЛИКА ҲУДУДИГА ОЛИБ КИРИШ ЖАРАЁНИДА БОЖХОНА ТЎЛОВЛАРИ ВА КАФОЛАТ СУММАСИНИНГ ҲИСОБЛАШ УСУЛИ

Ушбу мақолада республика ҳудудига юкларни олиб кириш жараёнида божхона тўловлари ва кафолат суммасининг ҳисобланиши масалалари кўриб чиқилади. Божхона тўловларининг ҳисобланишига оид математик моделлар, алгоритмлар ва ч…

Open Access Article

ЧОРВА ФЕРМАЛАРИНИНГ РАДИОЧАСТОТАЛИ ИДЕНТИФИКАЦИЯЛАШ ТИЗИМИ ИНФРАТУЗИЛМАСИНИ ЛОЙИҲАЛАШ

Ушбу мақолада чорвачилик фермаларида радиочастотали идентификациялаш тизимларидан фойдаланган ҳолда ишлаб чиқариш жараёнларини бошқариш ва ҳайвонларнинг соғлиғини назорат қилиш механизмларини тадбиқ қилиш учун RFID тизи…

Open Access Article

ЭВОЛЮЦИЯ СИСТЕМ АНАЛИЗА ДАННЫХ СВОЙСТВ КОМПОНЕНТОВ И РЕЖИМОВ ТЕХНОЛОГИЧЕСКОГО ПРОЦЕССА

В статье рассматривается эволюция систем анализа данных, применяемых для оценки свойств компонентов и режимов технологических процессов. Авторы прослеживают развитие этих систем от этапов механизации и автоматизации до …

Open Access Article

ЭЛЕКТР ТАРМОҚЛАРИ ОБЪЕКТЛАРИДАГИ ЖАРАЁННИ АВТОМАТЛАШТИРИШ МАСАЛАСИ

Мазкур мақола электр тармоқлари корхоналарида электр энергиясини истеъмолчиларга етказиб беришдаги объектларни (подстанция, трансформатор, фидер) параметрлари бўйича идентификациялаш, электр тармоғини ташкил қилиш, фаол…

Open Access Article

ЭЛЕКТРОМИОГРАФИЯ СИГНАЛИНИНГ ФАОЛ ПОТЕНЦИАЛ ЧЕГАРАСИНИ АНИҚЛАШДА ЯНГИЧА ЁНДАШУВ

Ушбу мақолада электромиография сигналининг актив потенциал қисмини аниқлашда янгича усул келтирилган ва бошқа мавжуд алгоритмлар билан солиштирилган. Усулда электромиография сигналининг стандарт оғишини инобатга олинган…

Open Access Article

ЭЛЕКТРОН ДАВЛАТ ХИЗМАТЛАРИ

Ушбу мақолада электрон давлат хизматларининг ташкил этувчилари, уларга талаблар ва хизматлар ташкил этилганлик ҳолати таҳлил этилади. Давлат органлари тегишли функционал фаолиятини самарали амалга ошириш учун автоматлаш…

Open Access Article

ЮЗ ВА ҚУЛОҚ ТАСВИРЛАРИ АСОСИДА МУЛЬТИМОДАЛ БИОМЕТРИК ИДЕНТИФИКАЦИЯЛАШ АЛГОРИТМИ

Мазкур мақола шахсни юз ва қулоқ тасвирлари асосида уни идентификациялаш учун автоматлаштирилган мультимодал биометрик тизимни ишлаб чиқишга бағишланган бўлиб, унда юз ва қулоқни аниқлаш учун тайёр ўқитилган аниқлаш ти…

Open Access Article

ЮЗ ТАСВИРЛАРИНИ СЕГМЕНТЛАШНИНГ НЕЙРОН ТАРМОҚЛАРГА АСОСЛАНГАН УСУЛЛАРИ

Тасвир объектларини нейрон тармоқлар асосида сегментациялаш рақамли тасвирларни таҳлил қилишда кенг қўлланилмоқда. Тасвир сегментацияси бу тасвирни бир нечта ҳудудларга ажратиш бўлиб, ажратилган ҳар бир ҳудуд маълум бир…

Open Access Article

ЮРИДИК СОҲАДАГИ ФАН ВА ТАЪЛИМГА ОИД АХБОРОТ МАНБАЛАРИНИ БАҲОЛАШ УСУЛИ

Маълумки, юридик соҳадаги фан ва таълимга оид ахборот ресурслари мазкур йўналишда малакали кадрларни тайёрлаш, илмий тадқиқот ишларини ривожлантириш ҳамда ҳуқуқ соҳасидаги муносабатларни тартибга солишда муҳим ахборот т…

Open Access Article

ҚОРАМОЛ ЮЗ ТАСВИРЛАРИГА ДАСТЛАБКИ ИШЛОВ БЕРИШ УСУЛЛАРИ

Қорамолларни идентификация қилишда юз тасвирларига дастлабки ишлов бериш жараёнлари муҳим аҳамиятга эга. Ушбу тадқиқотда қорамол юз тасвирларини тайёрлаш учун қўлланиладиган асосий алгоритмлар, уларнинг қўлланилиши ва с…

Open Access Article

ҚУЛОҚ ЧАНОҒИ ТАСВИРИ АСОСИДА ШАХНИ ТАНИБ ОЛИШНИНГ ГЕОМЕТРИК БЕЛГИЛАРГА АСОСЛАНГАН АЛГОРИТМИ

Ушбу мақолада қулоқ чаноғи асосида шахсни идентификациялаш мўлжалланган геометрик белгиларга янги алгоритм таклиф этилади. Таклиф этилган алгоритм асосида шахсни таниб олиш учун икки босқичли ёндашув ишлаб чиқилган бўл…

Open Access Article

ҲОМИЛАНИНГ ПРЕНАТАЛ РИВОЖЛАНИШ ДАВРИДА ОЗИҚЛАНИШ ЖАРАЁНИ ТАҲЛИЛИ

Ушбу маколади кўп босқичли ҳомиланинг пренатал ривожланиш даврида ҳар бир триместрга оид мавсумий диетологик озиқланиш жараёнлари таҳлил қилинди. Ҳомиладорлик даврида аёл истеъмол қилаётган оқсил, ёғ, углевод, витамин в…

Open Access Article

“O‘ZBEKISTON TEMIR YO‘LLARI” NING “POP-NAMANGAN-ANDIJON” ELEKTIRLASHGAN TEMIR YО‘L UCHASTKASIDA TEZKOR TEXNOLOGIK RADIOALOQA (TTRA) RAQAMLI TARMOQLARINI TASHKIL QILISH

Hozirgi vaqtda O‘zbekiston temir yo‘llarida poyezdlarning radioaloqa tizimlari, qoida tariqasida, gektometr va metr diapazonlarida “bir chastota - bir kanal” tamoyili bo‘yicha ishlaydigan past kanalli analogli uskunalar…

Open Access Article

“VIS-CHEGARA” YAGONA AXBOROT TIZIMI ORQALI VETERINARIYA NAZORATINI RAQAMLASHTIRISH SAMARADORLIGI

Mazkur maqolada O‘zbekiston Respublikasida veterinariya nazorati sohasida ma’muriy jarayonlarni raqamlashtirishning dolzarb masalalari hamda “VIS-Chegara” yagona avtomatlashtirilgan axborot tizimini joriy etish orqali e…